Demir eksikliği anemisi olan hastaların beslenme durumları ve yorgunluk düzeylerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İç Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİ DAĞ
Danışman: Emine Kıyak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma demir eksikliği anemisi olan hastaların beslenme durumları ve yorgunluk düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Tanımlayıcı özellikteki araştırma, Muş Devlet Hastanesi Dahiliye Polikliniğinde, Ekim 2015 ve Şubat 2016 tarihleri arasında ve demir eksikliği anemisi olan 174 hasta ile yapıldı. Verilerin toplanmasında Anket Formu ve Yorgunluk İçin Görsel Benzerlik Skalası kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde; yüzdelik, sayı, ortalama, standart sapma, güç analizi, korelasyon analizi, t testi ve varyans analizi kullanıldı. Bulgular: Hastaların % 78.7'sinin demir emilimini azaltan beyaz ekmeği sık tükettiği, demir içeriği yüksek olan kırmızı eti % 70.7'sinin ara sıra tükettiği belirlendi. Hastaların demir içeriği yüksek olan besinlerden pazıyı % 70.1'inin, tahini % 63.8'inin ve kuru eriği % 59.2'sinin hiç tüketmediği tespit edildi. Hastaların % 69.5'inin kırmızı eti, % 60.9'unun ıspanağı, % 59.2'sinin yumurtayı, % 55.2'sinin kuru fasulyeyi, % 52.9'unun mercimeği, % 26.4'ünün pekmezi, % 17.2'sinin pazıyı ve % 14.9'unun tahini demir emilimini azaltan yiyeceklerle birlikte tükettiği belirlendi. Hastaların yorgunluk puan ortalamasının 6.21±1.65 ve enerji puan ortalamasının 5.01±1.92 olduğu bulundu. Çayı yemekten 1-2 saat sonra içen, uyku problemi yaşayan, unutkanlık ve halsizliği olan, mercimek, nohut ve pazıyı demir emilimini artıran gıdalarla birlikte tüketmeyen hastaların yorgunluklarının önemli bir şekilde yüksek olduğu bulundu (p<0.05). Sonuç: Hastaların büyük çoğunun beyaz ekmeğin sık tükettiği, çoğunun demir içeriği yüksek besinlerden kırmızı et, kuru fasulye, nohut ve mercimeği ara sıra tükettiği tespit edildi. Hastaların çoğunun demir içeriği yüksek besinlerden kırmızı eti, yumurtayı, kuru fasulyeyi, mercimeği ve ıspanağı demir emilimini azaltan besinlerle birlikte tükettikleri bulundu. Hastaların yorgunluk ve enerjilerinin orta düzeyde olduğu, çayı yemekten 1-2 saat sonra içenlerde, halsizlik, unutkanlık ve uyku problemleri olanlarda, mercimek, nohut ve pazıyı demir emilimini artıran gıdalarla birlikte tüketmeyenlerde daha fazla yorgunluk görüldüğü tespit edildi. Anahtar Kelimeler: Beslenme, demir eksikliği anemisi, yorgunluk.