GIDA TERCİHİNDE DUYULARIN RÖLÜ: TAT DUYUSUNUN TAT TESTİ İLE DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERE GÖRE FARKLILIĞININ TESPİTİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Elif Esma Karaman
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Neslihan ÇETİNKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yiyecek-içecek işletmeleri, ürünlerine yönelik tüketici tepkilerini anlamak ve bu doğrultuda mevcut talebi daha da artırarak rakipleri karşısında güçlü konuma gelmek istemektedir. Bireylerin gıda tüketimlerini ve buna bağlı olarak tat algılarını fizyolojik, sosyo-kültürel ve psikolojik faktörler belirlemektedir. İşletmeler bu faktörleri göz önünde bulundurarak bireylerin tüketmeye karar verip tüketim konusunda ısrarcı oldukları ürünleri hangi etmenler çerçevesinde seçtiklerini araştırmak ve buna göre faaliyetlerini gerçekleştirmek zorunda kalmaktadırlar. Bu araştırmada insanların en temel ihtiyacı olan yeme içme gereksinimlerini gidermek için tercih edip tüketme talebinde bulundukları aynı tipteki gıdalar üzerinde seçim işlemini gerçekleştirirken hangi duyusal faktörlerle iletişim kurdukları ve kullanmakta ısrarcı oldukları ürünleri tadım testi ile de destekleyip destekleyemedikleri ölçülmek istenmektedir. Bu doğrultuda bireylerin aynı markaya olan sadakat düzeyi de ortaya konmuştur. Araştırmada duyusal analiz yöntemlerinden puanlama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma, Erzurum il merkezinde gıda sektöründe faaliyet gösteren restoranlarda yöresel ürün olan lor dolması üzerinde tadım testi yapılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan beklenen en önemli sonuç ise özellikle tat duyusunun yaş ve cinsiyet faktörüne göre değişkenlik gösterip göstermediğini belirlemek ve bu amaç doğrultusunda bireylerin bir ürünü duyusal olarak değerlendirirken o ürünün hangi duyusal özelliğine ne düzeyde önem verdikleri belirlenmektir. Araştırma sonucunda elde edilen sonuçlar yaş faktörüne göre tat duyusunda anlamlı bir farklılık belirlenememiştir. Cinsiyet faktörüne göre tatlı, ekşi, tuzlu ve metalik tadın algılanmasında anlamlı bir farklılık belirlenemezken, acı ve umami tadın algılanmasında anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir.