Eğitsel oyunlarla desteklenmiş 8 haftalık egzersiz programının otizmli çocukların motor beceri düzeylerine etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Kış Sporları Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜMEYYE ÖZDİL
Danışman: Fatmanur Er
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Otizmli çocuklarda motor becerilerde yaşanan gecikmeler; denge, koordinasyon ve günlük yaşam aktivitelerinde güçlüklerle kendini göstermiştir. Bu durum, çocukların fiziksel bağımsızlıklarını ve yaşam kalitelerini olumsuz etkileyebilir. Araştırmalar, erken dönemde uygulanan yapılandırılmış fiziksel aktivitelerin bu becerilerin gelişimine katkı sağladığını göstermiştir (Berigel 2015; Draudvilienė vd., 2024). Özellikle eğitsel oyun temelli egzersizler, hem motivasyonu artırmakta hem de hareket becerilerinin gelişimini desteklemektedir. Bu çalışmanın amacı, eğitsel oyunlarla desteklenen 8 haftalık egzersiz programının, otizmli çocukların motor beceri düzeylerine etkisini incelemektir. Yöntem: Araştırmaya 5-7 yaş aralığında, otizm tanısı almış 10 çocuk gönüllü olarak katılmış ve rastgele deney (n=5) ve kontrol (n=5) grubu olarak iki gruba ayrılmıştır. Deney grubuna haftada 3 gün, günde 60 dakika süren eğitsel oyun destekli egzersiz programı uygulanırken, kontrol grubuna herhangi bir müdahale yapılmamıştır. Motor becerileri değerlendirmek için uygulama öncesi ve sonrası Eurofit test bataryası ile Çocuklar İçin Hareket Değerlendirme Bataryası (ÇİHDB) kullanılmıştır. Egzersiz sonrası iki haftalık bir sürede müdahale yapılmamış ve kalıcılık testi alınmıştır. Ayrıca ebeveynlerden alınan yapılandırılmış görüşme formlarıyla nitel veriler toplanmıştır. Bulgular: Deney grubunun Eurofit testlerinden sol el pençe kuvveti ve ÇİHDB testlerinden çizim parametresi hariç tüm parametrelerde egzersiz sonrası ve kalıcılık testlerinde anlamlı gelişim gösterdiği saptanmıştır (p<0,05). Gruplar arası karşılaştırmalarda ise deney grubunun pençe ve disklere dokunma testlerinde, ÇİHDB son testlerinde çizim ve zıplama dışındaki, kalıcılık testlerinde ise bozuk para oyunu, çizim ve zıplama dışındaki tüm parametrelerde deney grubu lehine anlamlı fark görülmüştür (p<0,05). Sonuç: Eğitsel oyunlarla desteklenen egzersizlerin otizmli çocukların motor becerilerinde anlamlı gelişmeler sağladığı gözlenmiştir. Bu bulgular, egzersiz programlarına oyun temelli yaklaşımların entegrasyonunun önemini ortaya koymaktadır.