Atasever A. (Yürütücü), Topal F.
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2026 - 2027
Bu projede, indanon çekirdeği taşıyan yeni arilindanon türevlerinin sentezlenmesi, bazı metabolik enzimler üzerindeki inhibitör etkilerinin ve antioksidan kapasitelerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. İndanon iskeleti, asetilkolinesteraz inhibitörü olarak klinikte kullanılan donepezil gibi önemli ilaç moleküllerinde yer alması ve biyolojik hedeflerle güçlü etkileşimler kurabilmesi nedeniyle dikkat çekici bir farmakolojik ürün olarak öne çıkmaktadır.
Bu kapsamda, farklı aromatik sübstitüentler içeren arilindanon türevleri Suzuki-Miyaura çapraz kenetleme reaksiyonu ile sentezlenecek ve elde edilen bileşiklerin yapıları FTIR ve NMR spektroskopisi ile karakterize edilecektir. Sentezlenen bileşiklerin biyolojik aktiviteleri; karbonik anhidraz (hCA I ve hCA II), asetilkolinesteraz (AChE) ve bütirilkolinesteraz (BChE) enzimleri üzerinde gerçekleştirilecek inhibitör testlerle değerlendirilecektir. Ayrıca bileşiklerin antioksidan potansiyelleri DPPH, ABTS+ radikal giderme ve indirgeme gücü yöntemleri kullanılarak belirlenecektir.
Elde edilecek veriler doğrultusunda, arilindanon türevlerinin enzim inhibisyonu ve antioksidan aktivite açısından yapı-aktivite ilişkileri ortaya konulacak; çok hedefli etki profiline sahip potansiyel biyolojik aktif moleküllerin geliştirilmesine katkı sağlanması hedeflenmektedir. Bu çalışma, indanon bazlı bileşiklerin nörodejeneratif hastalıklar ve metabolik bozukluklara yönelik yeni ilaç adayları olarak değerlendirilmesine bilimsel zemin oluşturacaktır.