DESEN OLUŞTURMADA ÜRETKEN YÖNTEMLERE YENİ BİR BAKIŞ AÇISI KAZANDIRMAK İÇİN GÖZLE GÖRÜNMEYEN NANO BOYUTLU ORTAMIN TASARIMA YANSIMASINI ARAŞTIRMAK

Tez Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tortum Meslek Yüksekokulu, Tasarım, Türkiye

Tez Danışmanı: Zafer Lehimler

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Amaç: Araştırma, tasarım fikirleri bağlamında desen tasarımı ile ilişkilendirilebilecek nano ölçekteki görüntülere odaklanmaktadır. Bu kapsamda, nanotel ve nanoçiçek yapılarının görsel verilerinin tasarım sürecinde bir araç niteliğinde kullanılabilmesi ve bu verilerden hareketle soyut biçimlerin tasarlanması amaçlanmıştır. Ayrıca, tasarlanan soyut biçimlerden yola çıkarak bilim ve tasarım arasındaki etkileşime vurgu yapan desen tasarımları üretmek hedeflenmiştir.

Yöntem: Araştırmada nitel ve uygulama temelli bir yaklaşım benimsenmiştir. Bilimsel veri ürünü olan Transmission Electron Microscope (TEM) ve Scanning Electron Microscope (SEM) görüntüleri, desen tasarımlarına aktarılacak soyut biçimlerin belirlenmesinde referans olarak kullanılmıştır. Literatür taraması ile oluşturulan kuramsal altyapının ardından, laboratuvar ortamında Titanyum Dioksit (TiO₂) nanotel ve nanoçiçek yapıları TEM ve SEM ile görüntülenmiştir. Elde edilen nano görüntüler, tasarımcı bakış açısıyla incelenmiş ve soyut biçimlerin tasarlanması ile desen tasarımlarının üretilmesine esin kaynağı olmuştur. Araştırma yöntemi; literatür taraması, deneysel inceleme ve görsel analiz kapsamında, sanat eleştirisi yaklaşımıyla betimleme, çözümleme ve yorumlamayı içermektedir.

Bulgular: Araştırmanın bulguları, laboratuvar analiz sonuçlarıyla elde edilen TEM ve SEM görüntülerinden hareketle tasarlanan soyut biçimlerin, desen tasarımıyla ilişkisini ortaya koymaktadır. Üretilen soyut biçimler ve yapılan görsel araştırmalar, bilimsel verinin tasarım fikrine nasıl ve hangi yöntemlerle yansıtılabileceğine dair örnekler sunmaktadır.

Sonuç: Bilimsel verinin, tasarım sürecinde bir araç olarak kullanılabilmesi ve soyut biçimlere dönüştürülmesi, bu biçimlerin desen tasarımı ile ilişkilendirilmesi, görsel iletişim alanında bilim ve tasarım arasındaki etkileşimin önemine dikkat çekmektedir. Bu durum, bilimsel verinin yaratıcı süreçlerdeki rolünü ve tasarım fikirlerinin geliştirilmesindeki potansiyelini vurgulamaktadır.