Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Çocuk Gelişimi, Türkiye
Tez Danışmanı: Aynur Bütün Ayhan
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Özel Gereksinimli Çocuğu Olan Annelerin
Bekçilik Davranışları ile Baba Katılımı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu
araştırmada, okul öncesi dönemde (3-6 yaş) ve ilkokul döneminde (7-11 yaş) özel
gereksinimli çocuğu olan annelerin sergiledikleri annelik bekçiliği
davranışları hem annelerin kendi bildirimleri hem de annelik bekçiliği
davranışlarına maruz kalan babaların kendi bildirimlerinden yola çıkarak
değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya; Ankara il merkezinde, 3-6 yaş ve 7- 11 yaş aralığında özel
gereksinimli çocuğa sahip 393 anne ve baba dâhil edilmiştir. Araştırmaya
katılan 3-6 (okul öncesi) yaş ve 7-11 (ilkokul dönemi) yaş özel gereksinimli
çocukların anne ve babalarına ilişkin sosyo-demografik bilgileri elde etmek
amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan “Genel Bilgi Formu” ayrıca, Fagan ve
Barnett (2003) tarafından geliştirilen, Karabulut ve Şendil (2017), Karabulut
(2021) tarafından Türkçe’ye uyarlanan 3-6 (okul öncesi) yaş ve 7-11 (ilkokul
dönemi) yaş “Annelik Bekçiliği (ABÖ)” anne ve baba formları
kullanılmıştır.Araştırmamız sonucunda annelik bekçilik puanları ile babaların
maruz kaldıkları bekçilik puanları arasında anlamlı ilişki elde edilmiştir.
Ayrıca 3-6 ve 7-11 yaş özel gereksinimli çocuğu olan annelerin, annelik
bekçiliği davranışları gösterme durumu; öğrenim düzeyi, çalışma durumu, gelir
düzeyi, sosyo- ekonomik düzeyi ve çocuk sayısına göre anlamlı farklılık elde
edilirken; aile yapısı, özel gereksinimli çocuğun cinsiyeti, özel gereksinimli
çocuğun tanı türü ve tanı yaşına göre anlamlı farklılık belirlenmemiştir. 3-6
ve 7-11 yaş özel gereksinimli çocuğu olan babaların annelerden maruz kaldığı bekçilik
davranışları ise; öğrenim düzeyi ve sosyo- ekonomik düzeye göre anlamlı
farklılık elde edilirken; çalışma durumu, gelir düzeyi, çocuk sayısı, aile
yapısı, özel gereksinimli çocuğun cinsiyeti, özel gereksinimli çocuğun tanı
türü ve tanı yaşına göre anlamlı farklılık olmadığı belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Annelik
bekçiliği ölçeği (ABÖ), Özel gereksinimli çocuklar, Baba katılımı.