Toplumsal cinsiyet algısı ve bilişsel çarpıtmaların sosyal kaygı üzerindeki yordayıcı etkisinin incelenmesi


Dr. Öğr. Üyesi Şeyma BİLGİZ ÖZTÜRK

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tez Danışmanı: İsmail Ay

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı, üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı düzeylerinin, toplumsal cinsiyet algıları ve bilişsel çarpıtmaları açısından incelenmesidir. Yöntem: Araştırmada betimsel tarama modelinde, ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Atatürk Üniversitesi, 2017-2018 eğitim öğretim yılında yedi farklı fakültede öğrenim görmüş, 1053 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; katılımcıların cinsiyet, sınıf, fakülte, en uzun süre ikamet edilen yer ve karşı cinsten yakın bir ilişkinin varlığını tespit etmeyi amaçlayan demografik bilgileri için, ‘Kişisel Bilgi Formu’ kullanılmıştır. Öğrencilerin sosyal kaygı düzeylerini belirlemek için ‘Sosyal Kaygı Ölçeği’; toplumsal cinsiyet algılarını belirleyebilmek için ‘Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği’ ve bilişsel çarpıtmalarını ölçebilmek amacı ile ‘İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği’ ölçekleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler için, SPSS programı aracılığı ile; betimsel analizler, bağımsız örneklemler için t-testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Bulgular ve Sonuç: Araştırmanın bulgularında bilişsel çarpıtmalar ve sosyal kaygı arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu açıklanmıştır. Toplumsal cinsiyete dair eşitlikçilik algısı ve sosyal kaygı arasında ise negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirtilmiştir. Sosyal kaygının % 25.4 düzeyinde bilişsel çarpıtmalar, % 2.4 düzeyinde ise toplumsal cinsiyet algıları tarafından yordandığı bulgusuna erişilmiştir. Çalışma bulgularından elde edilen sonuçlar ilgili literatür ışığında tartışılarak, gelecek çalışmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.