DİYETSEL PROTEİN KAYNAĞI VE YEMLEME REJİMİNİN GÖKKUŞAĞI ALABALIĞINDA (Oncorhynchus mykiss) BÜYÜME, PROTEİN METABOLİZMASI, BAĞIRSAK HİSTOLOJİSİ VE KALİTE PARAMETRELERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ


Dr. Öğr. Üyesi Fatih KORKMAZ

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tez Danışmanı: Murat Arslan

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Amaç: Mevcut çalışmada, gökkuşağı alabalığı yemlerinde balık unu/yağının tamamı değiştirilerek kullanılan bitkisel kaynakların farklı besleme stratejileriyle uygulanmasıyla büyüme, vücut proksimet kompozisyonu, protein metabolizması, bağırsak histolojisi, sindirim ve kalite parametreleri üzerindeki etkilerinin detaylı şekilde araştırılması amaçlanmıştır.

Yöntem: Beslemede 2 adet yem (BUY; balık unu/yağı, BPY; bitkisel kaynaklar) ve bu yemlerle 2 farklı yemleme stratejisi (BPY/BUY; sabah BPY, öğleden sonra ise BUY ile besleme ve BPY-BUY; bir gün tamamen BPY, ertesin gün ise tamamen BUY ile besleme) tasarlanarak başlangıç ağırlıkları 31 g olan gökkuşağı alabalıkları (Oncorhynchus mykiss) 150 gün boyunca 4 farklı grup şeklinde 3 tekerrürlü beslenmiştir.

Bulgular: Besleme sonunda, en yüksek büyümenin BPY/BUY grubunda olduğu (son ağırlık; 279,7 g), en düşük büyümenin ise (son ağırlık; 209,7 g) BPY grubunda yer aldığı gözlenmiştir (P≤0,05). IGF-I ve IGF-II mRNA seviyelerinin deneysel uygulamalardan önemli derecede etkilendiği (P≤0,05) belirlenmiştir. Tüm vücuttaki en yüksek toplam SFA, MUFA ve n3 ile n3/n6 oranı BUY grubunda tespit edilirken (sırasıyla %32,1, %33,3, %22,3 ve 1,8), en düşük değerler BPY grubunda kaydedilmiştir. Toplam EAA seviyeleri deneysel uygulamalardan önemli derecede etkilenmiş olup (P≤0,05), en yüksek değer ise BUY grubunda tespit edilmiştir (8,55 g/100 g). Denemede günlük üre-azot salınımının deneysel uygulamalardan önemli derecede etkilendiği ayrıca tespit edilmiştir (P≤0,05). BPY grubundaki balıklarda histopatolojik değişimlerin diğer gruplara göre daha fazla ve şiddetli olduğu gözlenmiştir. En yüksek MDA ve CAT aktivitesinin BUY grubunda, en yüksek SOD ve GSH aktivitelerinin BPY grubunda olduğu belirlenmiştir (P≤0,05). Sindirim enzimleri üzerinde deneysel uygulamaların önemli derecede etkilendiği ayrıca belirlenmiştir. Filetolardaki toplam SFA, MUFA ve n3 ile n3/n6 oranlarının gruplar arasında farklılık gösterdiği görülmüştür (P≤0,05). Filetolardaki ∑EAA, ∑EOAA ve ∑EOAA/∑EAA oranlarının deneysel uygulamalardan önemli derecede etkilenmediği, ∑EOAA/∑EAA seviyelerinin ortalama 0,88 olduğu tespit edilmiştir. 6, 9 ve 12’inci günlerde deneysel uygulamaların TBARs sonuçlarını önemli derecede etkilediği, bu durumun TVB-N seviyeleri üzerinde yalnızca 12’inci günde görüldüğü saptanmıştır (P≤0,05).

Sonuç: Besleme deneyi sonucunda dönüşümlü yemleme stratejisi uygulanan gruplardaki (BPY/BUY ve BPY-BUY) büyüme performansının herhangi bir yemleme stratejisi uygulanmayan gruplardan (BUY, BPY) daha yüksek değerlerde olduğu kaydedilmiştir. Yemleme stratejisi uygulanan gruplarda (BPY/BUY ve BPY-BUY), YDK’nın diğer gruplara oranla daha düşük değerlerde olduğu ve büyümeyle ters orantılı olarak değiştiği görülmektedir. BPY grubunda FIFO oranının sıfırlandığı, bu gruptaki balıkların filetolarında EPA (20:5n-3) ve DHA miktarlarının (22:6n-3) diğer gruplara kıyasla her ne kadar düşük seviyede olduğu görülse de, bu şekilde beslenen balıklardan bir miktar fazla tüketilmesiyle birlikte insan beslenme için gerekli olan EPA ve DHA’nın temin edilebileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Alabalık, bitkisel hammaddeler, yemleme stratejisi, büyüme parametreleri, ürün kalitesi.

Haziran 2022, 134 sayfa