Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İktisat, Türkiye
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Erol Çakmak
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Toplam Faktör Verimliliği(TFV),
büyüme ve kalkınmanın gerçekleştirilmesinde çok önemli rol oynamaktadır. TFV ile teknoloji, altyapı, yabancı doğrudan
yatırımlar, eğitim harcamaları, sağlık harcamaları ve AR-GE gibi büyüme ve
kalkınma düzeyinin belirleyicileri arasında karşılıklı bir etkileşim
bulunmaktadır. TFV düzeyi ve bunun zaman içinde gösterdiği gelişme süreci,
günümüz ekonomilerinde var olan “gelişmişlik düzeyi farklılıkları” nın da
önemli bir belirleyicisi konumundadır. Bu çalışma, TFV’nin iktisat teorisindeki
yeri ve önemine ilişkin teorik çalışmaları incelemekte ve konunun kurumlarla
olan ilişkisini güncel tartışmalar bağlamında ele almaktadır. Teorik bölümde
aynı zamanda kurumların etkisini ölçmeye yönelik teorik çalışmalar da
incelenmektedir. Çalışmanın uygulamalı literatür araştırmasına konu olan bölümünde,
TFV ve kurumlar ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiler kullanılan yöntemler
bağlamında sistematik bir şekilde incelenmektedir. Çalışmanın son bölümünde,
2005-2018 yıllarını kapsayan dönemde, 117 ülkenin yer aldığı modelde, Toplam
Faktör Verimliliği üzerine kurumsal göstergelerin etkisi ekonometrik açıdan analiz
edilmiştir. Panel veri analizi yöntemi kullanılarak, TFV ile kurumsal
göstergeler arasındaki ilişki ortaya konulmuştur. Ekonometrik analiz sonuçları,
kurumsal göstergelerin ve insani gelişmişlik endeksinin, ülkelerin TFV düzeyi
üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Buna
karşılık kamu harcamalarının, TFV üzerinde negatif bir ilişkisi olduğu ortaya
konulmuştur.