Zung Depresyon Ölçeğinin lise ve üniversite öğrencileri için geçerlik ve güvenirliği ile faktör yapısı
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Nihal Ören
Tezin Onay Tarihi: 2001
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Zung Depresyon Ölçeği'nin geçerlik ve güvenirliği ile faktör yapısının incelendiği bu araştırma, Erzurum ilindeki altı farklı lisede öğrenim gören lise öğrencisi ile Atatürk Üniversitesinin değişik fakültelerde öğrenim gören "normal" ve aynı üniversitenin Sağlık Kültür ve Spor Dairesi Sağlık Merkezine değişik psikolojik yakınmalarla başvuran "hasta" üniversite öğrencisi üzerinde gerçeMeştirilmiştir. Araştırma örneklemi, 242 lise öğrencisi ve 767 normal ve 212 hasta öğrenci olmak üzere toplam 1221 kişiden oluşmaktadır. Araştırma verileri bu üç farklı örneklem grubu için ayrı ayrı ele alınıp değerlendirilmiştir. Zung depresyon ölçeğinin önce dilsel geçerliği araştırılmış bu amaçla her iki dili de çok iyi bilen kişilere önce İngilizce ölçek daha sonra Türkçe çevirisi verilmiş ve bu iki değerlendirme sonucu alınan puanlar arasındaki korelasyon ve puanların ortalamaları arasındaki fark "t" testi ile incelenmiştir. ölçeğin geçerliğinin saptanmasında benzer ölçek geçerliği yönteminden yararlanılmış, bu amaçla Beck Depresyon Envanteri ile SCL-90 R ölçeğinin "Depresyon" alt skalasından yararlanılmıştır. Ölçeğin güvenirliğinin saptanması aşamasında Cronbach Alfa Katsayısı, Gutman Split- half ve Spearman Brown iki yan güvenirliği hesaplanmıştır. Geçerliği için, "yapı" ve "benzer ölçek" geçerliği incelenmiştir. Ayrıca ölçeğin faktör yapışım belirlemek için önce örneklem yeterliği ve uygunluğu Kaiser-Meyer-Olkin Sampling Adequecy ve Bertlett's Test of Sphericity analizleri yapılmış ve daha sonra faktör analizleri Use, üniversite normal ve hasta öğrenci grupları için ayrı ayrı yapılmıştır. Orjinal ölçekten farklı faktörler bulunmuş olup, lise ve üniversite örneklemi için de farklı faktöriyel yapılar ortaya.çıkmıştır. Tüm bu analizler sonucu ölçek gerek Use gerekse üniversite öğrencüerinin depresyon düzeylerini değerlendirmede geçerli ve güvenilir olarak bulunmuştur.