Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon A.B.D., Türkiye
Tez Danışmanı: Hande Güney Deniz
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışma, Aşil tendon tamiri yapılan bireylerde yumuşak dokuya ve ekleme yönelik uygulanan manuel terapi yöntemlerinin ayak bileği eklem hareketi, fonksiyonellik ve kas pasif mekanik özellikleri üzerindeki anlık etkilerini karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Araştırmaya, Aşil tendon tamiri yapılmış toplam 20 birey katıldı. Bu bireyler Kompresif Miyofasyal Gevşetme (KMG) uygulanan grup ve Talokrural eklem mobilizasyonu uygulanan grup olmak üzere iki eşit gruba (n=10) ayrıldı. Uygulamalar öncesinde Medial ve Lateral Gastroknemius (MG ve LG) kaslarının ve Aşil tendonunun pasif mekanik özellikleri (tonus, elastisite, sertlik) Myoton-3 ile, Aşil tendon dinlenim açısı (universal gonyometre ile), parmak ucuna yükselme seviyesi ve ayak bileği dorsifleksiyonu (Weight-Bearing Lunge Test - WBLT) ölçülerek kaydedildi. Ayrıca bireylerin fonksiyonel düzeyleri, Aşil Tendon Total Rüptür Skoru (ATRS) ve Ayak-Ayak Bileği Sonuç Skoru (FAOS) ile değerlendirildi. Uygulamalar öncesi bireylere ek herhangi bir fizyoterapi uygulaması yapılmadı. Tek seanslık uygulama sonrasında ölçümler tekrar edildi. Her iki grupta da demografik özellikler benzer bulundu (p>0,05). KMG uygulaması sonrası MG, LG ve Aşil tendonunun sertliği ile MG kas tonusunun Talokrural eklem mobilizasyonuna göre daha fazla azaldığı görüldü. (p<0,05). Her iki grupta da Aşil tendon dinlenim açısı, parmak ucuna yükselme seviyesi ve WBLT skorları, uygulama sonrası ölçümlerde uygulama öncesine göre artış gösterdi (p<0,05). Her iki grubun ATRS ve FAOS skorları ise yüksek bulundu. Elde edilen bulgular, KMG'nin kas pasif mekanik özelliklerinde anlık değişimler sağladığını, hem KMG'nin hem de talokrural eklem mobilizasyonunun fonksiyonel parametrelerde anlık iyileşmelere katkı sunduğunu göstermektedir. Ancak bu etkilerin süresi, sönümlenme dinamikleri ve uzun vadeli fonksiyonel kazanımlara olan katkısı bu çalışma kapsamında değerlendirilmemiştir. İleri çalışmalar, bu değerlendirmeleri kapsayacak şekilde tasarlanabilir. Anahtar Kelimeler: Aşil tendon tamiri, Miyofasyal gevşetme, Talokrural eklem mobilizasyonu, Pasif mekanik özellikler, Fonksiyonel performans.