Erzincan Müzesi Roma ve Bizans Dönemine ait bir gurup sikke

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, Temel Eğitim, Türkiye

Tez Danışmanı: Muhammed Lütfi Kındığılı

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Yapılan bu çalışmada Erzincan Müzesi’nde bulunan bir grup Roma ve Bizans Dönemi sikke detaylarıyla ele alınmıştır. Bu sikkelerden 20 tanesi Roma Dönemine, 29 tanesi de Bizans Dönemine ait olmak üzere toplamda 49 adet sikke incelenmiştir. Roma Dönemi sikkeleri arasında en erken döneme ait olan sikkenin imparatoru Lucius Verus (MS 161-169), en geç tarihe ait olan sikkenin imparatoru ise Honoria’dır (MS 426-450). Katalogda incelenen Roma Dönemine ait sikkelerin arasında en fazla sayıda sikkeye sahip olan imparator 4 sikke ile III. Gordianus Pius’tur. Ele alınan Roma Dönemi sikkeleri arasında 1 adet sikkeye sahip olan imparatorlar ise şunlardır; Lucius Verus (MS 161-169), I. Maximinius (MS 235-238), I. Philip (MS 246-249), Aurelianus (MS 270-275), Probus (MS 276-282), Diocletianus (MS 284-305), II. Valentinius (MS 375-392), Theodosius (MS 379-395). Katalogda yer alan Roma Dönemi sikkeleri 3 farklı ön yüze sahiptir. Arka yüzünde tanrı tanrıçalar, personifikasyonlar, mimari öğeler ve fantastik yaratıklar vardır. Sikkelerin ön ve arka yüz lejantları Latince yazılmıştır. Okunabilir durumda olan lejantların açıklaması yapılmıştır. Arka yüzde ayrıca darphane işaretleri de yer almaktadır. Bizans Dönemi sikkelerinin arasında en erken döneme ait olan sikkenin imparatoru I. Anastasius’tur (11 Nisan 491 – 1 Temmuz 518). Bunu sırasıyla I. Iustinus (518-527), I. Iustinianus (1 Ağustos 527- 14 Kasım 565), II. Iustinus (MS 565-578), Mauricus Tiberius (582-583), Phokas (23 Kasım 602- 5 Ekim 610), Heraclius (610- 641), X. Konstantinos Dukas (1059-1067) takip etmektedir. En geç döneme ait olan sikkenin imparatoru ise VII. Michael (MS 1071-1078)’dir. Ayrıca Bizans sikkelerinde Anonim Follis olarak adlandırdığımız bakır sikkelerden en fazla sayıya sahip olan grup 7 adet sikke ile A2 Grubu Anonim Follisleridir (976-1030/1035). 1 adet sikke ile en az sayıya sahip olan gruplar ise; I Grubu Anonim Follis (1075-1080) ve D Grubu Anonim Follis’tir (1050-1060). Bizans sikkeleri üzerinde yer alan yazılar, monogramlar, hükümdarlık yılı, değer işaretleri, darphane işaretleri ile birlikte sikke üzerinde yer alan okunabilir durumda olan lejantlar açıklanmıştır. Katalogda ele alınan sikkelerin ait oldukları imparatorların hayatlarına dair kısa bilgiler, kronolojik sıraya göre verilmiştir. Yapılan bu çalışmada, Erzincan müzesinde yer alan bir grup Roma ve Bizans Dönemi sikkeleri hakkında detaylı bilgi sahibi olunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Roma, Bizans, Erzincan Müzesi, Sikke, İmparator