Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Arkeoloji, Türkiye
Tez Danışmanı: Zerrin Aydın Tavukçu
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Antik çağdan günümüze gelen nekropoller ve nekropollerden çıkan ölü hediyeleri, insanların eski dönemlerdeki yaşam tarzlarını, dini inançlarını ve ölüye verdikleri değeri göstermeleri açısından oldukça büyük önem taşımaktadır. Nekropoller aynı zamanda, mezarlarda yatan kişilerin sosyal hayattaki kimliklerini, uğraştıkları meslekleri ve yaşadıkları dönemlerdeki sosyal statülerini gösteren önemli ipuçları barındırmaktadır.
Günümüzde Aydın ili, Bozdoğan ilçesi, Yazıkent
beldesi sınırları içerisinde yer alan, Neapolis Antik Kenti’nin nekropol
alanında 28.10.2010 tarihinde alanın tesviye çalışmaları sırasında iki adet oda
mezar keşfedilmiştir. 1 Nolu mezar olarak adlandırılan mezar, bugüne değin
soyulmadan oldukça sağlam olarak günümüze gelmiştir. Ön odasında sağda ve solda
olmak üzere iki, mezar odasında ise, sağda, solda ve ortada olmak üzere üç adet
sekiye sahip olan mezar mimarisi ve içerisinden ele geçen eserler itibariyle yapı
oldukça büyük önem taşımaktadır. 2 Nolu mezar olarak adlandırılan diğer oda
mezarın, tavan
kısmı tonoz şeklinde olup, duvara paralel olarak yerleştirilen, uzun blok
halindeki plaka taşla ön odada iki adet, mezar odasında ise üç adet lahit
bulunmaktadır. Çalışmanın konusunu oluşturan buluntuların yoğun olarak ele
geçtiği 1 Nolu oda mezar ve oldukça kaliteli mimari işçilik gösteren 2 Nolu oda
mezardan; pişmiş toprak, cam, altın, bronz ve fayans olmak üzere çeşitli
malzemelerden üretilmiş, toplamda 168 eser ele geçmiştir. Çalışma kapsamında
değerlendirilen bu eserler, kendi aralarında tipolojik olarak gruplandırılmış, analojik
incelemeye tabi tutulmuş, benzer örnekler yardımıyla tarihlendirilmiştir. Eserler
üzerinde detaylı olarak yapılan incelemelerin ardından, 1 Nolu mezar odasının, Hellenistik Dönemden, yaklaşık olarak Roma
Döneminin sonlarına kadar aynı aile fertleri için, uzun dönem boyunca
kullanılan bir mezar olduğu ortaya çıkmıştır. İçerisinden ele geçen az sayıda
ki eser ve kaliteli mimarisi ile 2 Nolu oda mezarın Roma Dönemi’ne ait bir yapı
olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler:
Aydın, Yazıkent, Neapolis, Oda Mezar.