Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Anabilim Dalı, Türkiye
Tez Danışmanı: Prf. Dr. Metin Balcı
Tezin Onay Tarihi: 1997
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Dimetil~l,2,4,5-tetrazin-3,6-dikarboksilat (47) sentetik potansiyeli yüksek olup invers- Diels-Alder reaksiyonlannın dien komponenti olan bir bileşiktir. Tetrazinin dien ve epoksi alkenler ile reaksiyonu incelendi. Bu reaksiyonların sonucunda ftalazin tipi dihidrodiol ve diolepoksitler için öncü bileşiklerin sentezinin yanı sıra çeşitli ftalazin türevlerinin sentezi gerçekleştirildi. R,0,a¥ T T V ° | l o °"f CH3 R °^CH3 47 İİ3 CH3 120 CH3 R= C02CH3 Ayrıca 6,6- dimetil fulven endoperoksit ile tetrazinin reaksiyonundan oluşan ürünlerin yapıları aydınlatıldı. Böylece fulven endoperoksit gibi kararsız bir molekülün yakalandığı ortaya kondu. Fulven endoperoksit kimyasındaki mekanistik çalışmaları destekler bulgular da elde edildi. Önemli sentetik ve mekanistik potansiyeli olan benzonorbornadienin tetrazin ile reaksiyonu gerçekleştirildi. Katılmanın ekzo seçici olduğu ortaya kondu. Tetrazinin sikloheptatrien ve 7-karbometoksi sikloheptatrien ile de invers-Diels-Alder reaksiyonu incelendi. Sikloheptatrien periselektif olarak 1,2 pozisyonundan katılma verirken, 7 pozisyonunda 7r-elektron çekici sübstitüentin varlığı beklenildiği gibi, norkaradien katılma ürünü oluşturdu.