Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.17, sa.1, ss.174-191, 2026 (Hakemli Dergi)
Köy sosyolojisi köyün yapısını ve özelliklerini açıklama, analiz etme ilkesiyle oluşmuş bir disiplindir. Köylerde gerçekleşen toplumsal yapı çalışmaları da bu bağlamda köyün yapısını analiz eden saha araştırmalarıdır. Bu çalışmada İbrahim Yasa’ nın Ankara’ da gerçekleştirdiği 25 Yıl Sonra Hasanoğlan Köyü (1969) adlı çalışmasını tekrarlayarak ve iki çalışmanın sonuçlarını karşılaştırarak Hasanoğlan’ da hangi alanlarda ne tür değişmeler yaşandığı sorusuna cevap aranmıştır. Ayrıca Yasa’ nın çalışmayı yaptığı 1968 yılından bugüne Hasanoğlan’ da nelerin değiştiğine yönelik akademik merak da bu çalışmanın ana amacıdır. Bu çalışmanın amaçlarından bir diğeri de ‘zaman’ kavramının sunduğu değişim sürecini somut olgularla gözlemleme fırsatından yararlanmaktır. Araştırmamızda Hasanoğlan’ da 187 haneye nicel araştırma yöntemlerinden olan anket yöntemi uygulanarak elde ettiğimiz veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) programında analiz edilerek değerlendirilmiştir. Dün- bugün bağlamında çalışmaya yönelik sonuçlar ise Hasanoğlan’ da ailevi, ekonomik, kültürel, sosyal, toplumsal ve siyasi bağlamda önemli değişimler yaşandığı fakat dini bağlamda değişimlerin daha yavaş ve sekülerleşme yönünde olduğu analiz edilmiştir. Tüm bu analizler doğrultusunda Hasanoğlan kendi içinde de bir kır-kent (köysel-şehirsel) formu oluşturan, şehir ile kır-kent sürekliliği ve bütünselliği yaşayan bir çizgidedir. Hasanoğlan sosyo-kültürel, ekonomik ve ulaşım yönlerinden şehirle ilişkilerini bu boyutta sürdürerek kendine özgü gelişme ve değişme çizgisi oluşturmuştur. Sonuç olarak Yasa’nın modernleşmenin belirtilerini gözlemlediği ve ‘şehir uydusu’ olarak tanımladığı Hasanoğlan’ ın toplumsal değişimi, Türkiye’ nin modernleşmesi ile aynı doğrultuda ilerlemiştir.