Arapça Eğitiminde ChatGPT’nin Kullanımı ve Arapça Dil Yeterliği Üzerindeki Etkisi

Creative Commons License

SEYIDOV R.

Türkiye İlahiyat Araştırmaları Dergisi, cilt.10, sa.2, ss.881-901, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışma, yapay zekâ destekli teknolojileri, Arapça eğitimi bağlamında kullanımını ve eğitsel süreçlere katkıları ve ChatGPT gibi yapay zekâ destekli araçların Arapça öğretiminde öğrencilerin dil becerileri, motivasyonları ve öğrenme deneyimleri üzerindeki etkisini deneysel olarak incelemektir. Arapçanın kök-türetim sistemi, karmaşık morfolojik yapısı ve bağlama duyarlı dil özellikleri, öğrenme sürecini zorlaştırmakta olup öğrencilerde motivasyon kaybına, öğretmenlerde ise materyal çeşitlendirme vb. güçlükler yaratmaktadır.Araştırmada karma yöntem benimsenmiş olup nicel ve nitel veriler birlikte kullanılmıştır. Deney ve kontrol gruplarına ön test–son test uygulanmış, nicel veriler standart başarı testleriyle; nitel veriler ise anketler ve derinlemesine mülakatlarla toplanmıştır. SPSS analizleri, deney grubunda dil bilgisi, kelime bilgisi ve okuduğunu anlama becerilerinde %35–%45 oranında istatistiksel olarak anlamlı gelişmeler olduğunu, öğrencilerin motivasyonunda artış ve öğrenme sürecine daha aktif katılım sağlandığını ortaya koymaktadır. Çalışmanın sınırlılıkları arasında örneklem büyüklüğünün sınırlı olması, uygulama süresinin kısa tutulması ve bulguların genellenebilirliğinin sınırlı kalması yer almaktadır.
This study experimentally investigates the use of artificial intelligence (AI)-supported technologies in Arabic language education and their contributions to educational processes, focusing on the effects of ChatGPT on students’ language skills, motivation, and learning experiences. The root-and-pattern system, complex morphological structure, and context-sensitive features of Arabic often make the learning process challenging, leading to decreased student motivation and difficulties for instructors in diversifying teaching materials.A mixed-methods approach was employed, integrating both quantitative and qualitative data. Pre- and post-tests were administered to experimental and control groups. Quantitative data were collected through standardized achievement tests, while qualitative data were obtained via questionnaires and in-depth interviews. SPSS analyses revealed statistically significant improvements of 35–45% in grammar, vocabulary, and reading comprehension skills among students in the experimental group. The findings also indicated increased motivation and more active participation in the learning process.