Akademik Veri Yönetim Sistemi
İdare Hukuku Alanında Uluslararası Araştırmalar-1, DR. Öğr. Üyesi Özgür Temiz, Editör, Eğitim Yayınevi, Konya, ss.107-123, 2025
Bu çalışma, idari yargı kararlarının fiilen uygulanmasının hukuk devleti ilkesinin ayrılmaz bir unsuru olduğu varsayımından hareketle, Kosta Rika idari yargı sisteminde bu amaca hizmet eden “uygulama hâkimleri” (jueces de ejecución) kurumunu incelemektedir. Latin Amerika ülkelerinde yaygın olarak görülen, idarenin yargı kararlarını geciktirmesi veya etkisiz kılması sorunu karşısında Kosta Rika, 2008 tarihli ve 2013 yılında yürürlüğe giren İdari Uyuşmazlık Yargılama Usulü Kanunu (CPCA) ile özgün bir kurumsal çözüm geliştirmiştir. Bu sistemde uygulama hâkimleri, yalnızca mahkeme kararlarının şeklen yerine getirilip getirilmediğini değil, aynı zamanda kararların özüne ve amacına uygun biçimde uygulanıp uygulanmadığını da denetlemektedir. Çalışmada öncelikle uygulama hâkimliği kurumunun anayasal ve yasal dayanakları ele alınmakta; ardından bu hâkimlerin görev, yetki ve kullandıkları zorlayıcı tedbirler içtihatlar ışığında analiz edilmektedir. Ayrıca uygulama hâkimlerinin, etkili yargısal koruma (tutela judicial efectiva), hukuk devleti ve idarenin hesap verebilirliği ilkeleri bakımından taşıdığı önem ortaya konulmaktadır. Son bölümde ise Kosta Rika modelinin Türk idari yargı sistemi açısından sunduğu potansiyel katkılar değerlendirilmekte ve mahkeme kararlarının uygulanmaması sorununa yönelik yapısal bir çözüm modeli olarak uygulanabilirliği tartışılmaktadır.