Akademik Veri Yönetim Sistemi
Anatolia Sport Research, cilt.6, sa.3, ss.95-103, 2025 (Hakemli Dergi)
Amaç: Spor etkinliklerine katılım, bireylerin kişisel gelişimine önemli katkı sağlamaktadır. Bu katkılar, olumlu kişilik özelliklerinin gelişimini destekleyerek psikolojik yapıyı güçlendirmektedir. Sporla uğraşan bireyler, hedeflerine ulaşmak için gerekli koşulları oluştururken rekabet duygularını da geliştirmektedir. Rekabet ortamı, farklı kişilik özelliklerini daha belirgin hale getirmektedir. Bu çalışmanın amacı, karanlık dörtlü kişilik özelliklerinin bazı demografik özelliklere göre karşılaştırılması.
Materyal ve Metod: Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modeli tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini Atatürk Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi özel yetenek sınavına katılan öğrenciler oluştururken, örneklemini ise bunlar arasından şeçilmiş 277 erkek ve 89 kadın olmak üzere toplam 366 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada “Bireysel Rekabetçilik Ölçeği” ile “Karanlık Dörtlü Kişilik Ölçeği” kullanılmıştır. Veriler frekans, betimsel istatistikler, t-testi, ANOVA ve Tukey testi ile analiz edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların cinsiyetlerine göre makyavelizm, narsisizm, psikopati ve sadizm alt boyutlarında; lisanslı sporcu olup olmama durumuna göre sadizm alt boyutunda; haftalık antrenman süresine göre ise yarışmadan kaçınma alt boyutunda istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar gözlenmiştir.
Sonuç: Araştırma, karanlık kişilik özelliklerinin erkeklerde daha belirgin olduğunu ve bu özelliklerin sporculuk durumu ile antrenman alışkanlıklarıyla ilişkili olarak farklı biçimlerde ortaya çıkabileceğini göstermektedir; özellikle lisanslı sporcuların sadizm düzeylerinin, ve haftada dört gün ve üzeri antrenman yapan bireylerin ise yarışmadan kaçınma eğilimlerinin daha yüksek olduğu görülmüştür.