The International New Issues in Social Sciences, cilt.13, sa.2, ss.207-232, 2025 (Hakemli Dergi)
Bu çalışma, BIST Gıda sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin finansal yapılarında
faaliyet dışı gelir ve kârların rolünü incelemektedir. 2018-2024 dönemini kapsayan
panel veri analizleri, sektörün finansal performansı ile makroekonomik göstergeler
arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktadır.
Araştırma bulguları, faaliyet dışı gelirlerin toplam gelir içindeki payının 2018'de
%17,92'lik zirve yaptıktan sonra 2024'te %5,71'e gerilediğini göstermektedir (p<0,05).
Faaliyet dışı kârların payı ise aynı dönemde %64,26'dan %32,81'e düşmüştür.
Regresyon analizleri, bu düşüşün şirketlerin temel faaliyetlerine odaklanma
stratejileriyle anlamlı ilişkili olduğunu doğrulamaktadır (β=-0,42; t=-3,21).
Makroekonomik analizler, USD/TRY kurundaki %1'lik artışın faaliyet dışı kârları 0,85
puan (R²=0,72), ÜFE'deki %1'lik artışın ise 0,42 puan artırdığını göstermektedir
(p<0,01). Faiz oranlarındaki değişimlerin ise gecikmeli etkiler yarattığı tespit
edilmiştir.
Çalışma, BIST Gıda sektöründeki şirketlerin finansal yapılarının makroekonomik
şoklara karşı kırılgan olduğunu ve sürdürülebilir büyüme için temel faaliyet odaklı
stratejilerin kritik önem taşıdığını ortaya koymaktadır. Bulgular, politika yapıcılar ve
şirket yöneticileri için istikrarlı finansal yapı oluşturmaya yönelik önemli çıkarımlar
sunmaktadır