Kovid-19 Sonrası Dönemde Türkiye'de Gıda Fiyatları ve Belirleyicileri
BİLTÜRK Journal of Economics and Related Studies, cilt.8, sa.2, ss.237-258, 2026 (Hakemli Dergi)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 8 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Dergi Adı: BİLTÜRK Journal of Economics and Related Studies
- Derginin Tarandığı İndeksler: Index Copernicus
- Sayfa Sayıları: ss.237-258
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Atatürk Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Tarım sektörü, ülkelerin gıda arz güvenliği bakımından son derece önemlidir. Gıda fiyatları ise toplumun yaşam maliyetini doğrudan etkiler. Bu çalışmada, Covid-19 sonrası dönemde Türkiye’de tarım ürünleri fiyatlarını etkileyen başlıca ekonomik faktörler analiz edilmektedir. Çalışmanın amacı, 2020–2024 itibariyle aylık veriler ile gıda fiyat endeksi ile başta tarımsal girdi fiyatları olmak üzere para arzı (M2) ve döviz kuru (Avro/TL) gibi makroekonomik değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek ve bu değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönemli ilişkileri ortaya koymaktır. Bu kapsamda, gıda fiyatlarını etkileyen değişkenler arasındaki ilişkilerin kısa ve uzun vadeli dinamiklerini analiz etmek için Gecikmesi Dağıtılmış Otoregresif Model (ARDL) kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, tarım ürünleri fiyatlarının bütün bağımsız değişkenlerdeki dalgalanmalara duyarlı olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle kısa vadede döviz kurları, tarımsal girdi fiyat endeksi ve para arzındaki değişimler gıda fiyatlarını gecikmeli olarak etkilemektedir. Sonuç olarak, değişkenlerin etkisi gıda fiyatları üzerindeki etkisi hemen değil, birkaç dönem sonra ortaya çıkmaktadır.