Akademik Veri Yönetim Sistemi
33. Ulusal Dermatoloji Kongresi, Antalya, Türkiye, 22 - 26 Ekim 2025, ss.129-130, (Tam Metin Bildiri)
TÜRKİYE’DE SKABİYEZ TANI VE TEDAVİSİNDE DERMATOLOGLARIN YAŞADIĞI ZORLUKLAR
Nurcan Metin1, Esma Uslu2, Zeynep Utlu3, Enes Kirik1
1Deri ve Zührevi Hastalıklar Birimi, Erzurum Şehir Hastanesi, Erzurum, Türkiye 2Deri ve Zührevi Hastalıklar Birimi, Özel Buhara Hastanesi, Erzurum, Türkiye 3Deri ve Zührevi Hastalıklar Birimi, Atatürk Üniveristesi, Erzurum, Türkiye
AMAÇ: Uyuz, etkeni Sarcoptes scabiei olan kaşıntılı ve bulaşıcı bir deri hastalığıdır ve dünya çapında önemli bir halk sağlığı sorunudur. Mevcut kılavuzlarda uyuzun tedavisinde, topikal permetrin, benzil benzoat, kükürt, malathion, krotamiton, sinerjize piretrinler ve topikal veya oral ivermektin gibi ajanların kullanılabileceği belirtilmektedir. Ülkemizde birkaç yıldır olan oral ivermektin tedavisi ile uyuz tedavisinde bir yol katedilmiş olsa da, dermatologlar tarafından farklı tedavi seçenekleri uygulanmaktadır. Topikal permetrin %5 tedavisi çoğu hekim tarafından etkili ve güvenli olarak birinci basamak tedavi olarak hala tercih edilirken, bazı dermatologlar etkisiz olduğunu düşünmekte ve reçete etmemektedir. Bu çalışmamızda ülkemizin farklı kesimlerinden dermatologların skabiyez tanı ve tedavide genel yaklaşımlarını, deneyimlerini ve yaşadıkları zorlukları öğrenmeyi amaçladık. MATERYAL-METOD: Çalışmada çevrimiçi bir anket kullanarak kesitsel bir araştırma yürütüldü. 15 Haziran-15 Temmuz 2024 tarihleri arasında araştırmacılar tarafından Google Forms üzerinde oluşturulan anket sorularının katılımcılar tarafından yanıtlanması istendi. Bir çalışma duyuru görseli oluşturuldu ve bu duyuru görseli araştırmacıların sosyal medya hesapları aracılığıyla dağıtıldı. BULGULAR: Skabiyez tedavisinde erişkin, gebe ve 2 yaş üstü çocuklarda en çok tercih edilen ilaç kükürtlü majistrallerdi (sırasıyla 60.7%, 55.1%, 62.6%). 0-2 yaş arası çocuklarda ise en çok permetrin tercih ediliyordu (62.6%). Tedavi cevapsızlığını, katılımcıların 89,7%’si hastaların tedaviyi yanlış uygulamalarına ve şikayeti olmayan aile üyelerinin tedavi önerisine uymamalarına bağlamıştı. 47.7% katılımcı permetrinin tedavide yanıtsız olduğunu ifade etti. %70 oranında uyuz tanı ve tedavisinde hasta muayenesinin 2-7 dk arasında gerçekleştirildiği ve topikal tedavilerin kullanım şeklini anlatmanın çok zaman alıcı olduğu belirtildi. Hekimlerin 90%’ı
uyuz tedavisinde hastanelerdeki yükün azaltılıp, aile hekimlerinin bu konuda bilgilendirilmesi ve aile taramaları yapmaları gerektiğini ifade etti. SONUÇ: Çalışmamıza göre dermatologlar uyuzun tedavisinde zorlanmaktadır. Permetrine yanıtsızlığı çoğu katılımcı düşünmekte ve daha çok kükürtlü karışımlar tercih etmektedir. Ayrıca sağlık hizmetlerine erişebilirliğin de artmasıyla ülkemizde son yıllarda sağlık hizmeti alma talebinde ciddi artışlar yaşanmıştır. Bu da topikal tedavinin ve diğer tedavilerin ayrıntılarını hastaya anlatabilmek için hastaya ayrılan sürelerin oldukça yetersiz olduğunu düşündürmektedir. Hasta muayene sürelerinin yetersiz oluşu nedeniyle hastalara tedavinin detaylı anlatılmasında, diğer aile bireylerinin tedavisinde zorluk yaşanması ve bunun sonucunda yetersiz tedaviler ve salgınlar, hekimlerin bu konudaki yorgunluk ve bıkkınlığı da bu çalışmada ön planda olan sonuçlardır. Bu nedenle doğru tanı ve tedavi açısından muayene sürelerinin uzatılması gerekliliği, aile hekimlerinin uyuz tanı ve tedavi konusunda bilgilendirilmesi ve aile taramaları yapmaları gerekliliği de vurgulayacağımız noktalardır.
ANAHTAR KELİMELER: skabiyez, tedavi, permetrin, dermatolog