Çağdaş sanatta çekmece imgesine bakmanın on üç yolu

Eyigör Pelikoğlu F., Fındık Tütün M.

ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, sa.15, ss.53-82, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu makale, çağdaş sanat uygulamalarında karşılaşılan çok sayıda çekmece imgesinin varlığına odaklanmaktadır. Çalışmanın amacı, kapalıyken içeriğini gizleyen bir bilgi deposu, açıkken bir tür sergileme alanı olarak işlev gören çekmecenin sanatsal anlam üretimindeki önemini ortaya koymaktır. Çalışma bilimsel açıdan fenomenolojik, sanat teorisi açısından yorumsamacıdır. Amerikalı sanat eleştirmeni Thomas McEvilley’in, sanatçının ifadesinde başvurduğu bir nesneye on üç farklı şekilde bakılabileceği önermesinden yola çıkılmış, farklı sanat disiplinlerindeki çekmeceler incelenmiş, insan algısı ve sanatçı deneyimleri hakkında on üç farklı içeriğin üretilipüretilemeyeceği sorgulanmıştır. Sonuç olarak, çekmecelerin kime ait olduğu, ne zaman, nerede, neden ve nasıl kullanıldığı, dolayısıyla, sanatsal değerlerinin ne olduğu sorularına yanıt arayanların öznel bakış açısının temsil değerinin önemine vurgu yapılmıştır.

This study investigates the prominence of drawer imagery within contemporary art, emphasizing its symbolic function as both a concealed repository of knowledge and an open site of display. The study adopts a phenomenological approach from a scientific perspective and an interpretative stance within art theory. It draws on Thomas McEvilley’s proposition that artistic objects may be perceived through thirteen distinct perspectives. Within this context, drawers from various artistic disciplines are analyzed to assess whether multiple interpretations can emerge from human perception and artistic experience. The inquiry addresses issues of ownership, temporality, spatiality, purpose, and usage, highlighting how these dimensions contribute to the drawer’s representational and symbolic value. Findings suggest that subjective viewpoints play a crucial role in shaping the artistic significance of drawers, positioning them as metaphors of concealment and revelation that enrich meaning-making processes in contemporary art.