Transhümanizmde Din ve Ahlâk

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Fatımanur GÜÇLÜER

Danışman: Ruhattin Yazoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, transhümanizmin özellikle din ve ahlâk alanlarında ortaya çıkardığı teorik ve pratik sorunlar ele alınmakta, transhümanist müdahalelerin, dinî değerleri dışlayarak insanın öz kimliğini dönüştürme çabası sorgulanmaktadır. Her ne kadar transhümanizm kendini bir din olarak tanımlamasa da, sunduğu nihaî kurtuluş vaatleri ve insanı aşma hedefiyle dinî bir görünüme bürünmektedir. Bu yönüyle konu, yalnızca transhümanist düşünürlerin değil, aynı zamanda teist düşünce temsilcilerinin de dikkatle incelemesi gereken bir tartışma alanı hâline gelmiştir. Ahlâk bağlamında ise, transhümanizmin biyoteknoloji, yapay zekâ, nörobilim gibi alanlardaki gelişmelerle bireylerin fiziksel ve duygusal kimliklerinde köklü değişimlere yol açabileceği öngörülmektedir. Bu tür değişimlerin ahlâkî sonuçları, kişisel kimlik, cinsiyet, özgür irade ve sorumluluk gibi temel kavramların yeniden değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Mahremiyet, aile yapısı ve benlik algısı gibi birçok değer, transhümanist müdahaleler sonucu dönüşüme uğrayabilecektir. Bu bağlamda çalışmamız, transhümanizmin vaat ettiği teknolojik ilerlemelerin ahlâkî temellerini sorgulayan ve bu dönüşümün birey-toplum eksenindeki yansımalarını analiz eden araştırmalardan biri olmayı hedeflemektedir. Din ve ahlâk açısından yapılan bu değerlendirmeler, sadece teorik düzeyde değil, pratik ve toplumsal düzeyde de önemli katkılar sunmayı amaçlamaktadır.