Küreselleşmeye direnme mekânları: Siirt kahvehane kültürü
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Figen Kanbir
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mevlüt ÖZBEN
Özet:Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, küreselleşme kavramının mevcudiyeti; sonuçları ve tartışmalı boyutlarıyla bir arada ele alınmıştır. İkinci bölümde ise, kahve, çay ve kahvehane kavramlarının ne zaman ortaya çıktığı ile Türkiye Cumhuriyeti'nde ne zaman yerleşik kavramlar haline geldiği, hangi dönüşüm evrelerinden geçtiği açıklanmıştır. Üçüncü bölümde ise Siirt ili, boş zaman etkinlikleri ve Siirt ilindeki boş zaman faaliyetleri arasında kahvehanelerin yeri ele alınmıştır. Çalışma nitel araştırma yöntemi olan görüşme kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında yapılan görüşme ile kültürel ilişkilerin niteliği, Siirt ilindeki hâkim örgütlü sosyalleşme mekânları olan kahvehane kültürü üzerinden ele alınmaya çalışılmıştır. Bu kültürel ilişkiler, günümüz dünyasında varlık kazanmış ve giderek artmakta olan küresel mekanizmalara direniş olarak kahvehaneler ile "Siirt kahvehane kültürü" üzerinden tartışılmaya gayret edilmiştir. Gündelik hayatın koşuşturmalı, endişeli temposuna inat, kamusal aidiyetin ortak pratik geliştirmesini mekâna atfedilmiş değer ve anlam yönüyle diğerlerinden farklı kılan belirleyici etkenler tartışmaya açılmıştır. Bu şekilde küresel ile yerel olarak ayrılmış iki zıt kavramsallaştırmayı; gelenekselin ekonomik, toplumsal, siyasal pek çok boyutuyla ötesinde duran kaçınamayacağımızı sandığımız değerler karşısında yavaşlıkla ne ölçüde yaşayabileceği sorgulanmıştır. Bu bakımdan çalışmamız yerel kimliğin temsillerini ve kadim değerlerini karşıt tezleriyle yeni baştan okumamıza ve anlamamıza olanak sağlamıştır. Sonuçta, küreselleşme ile sunulanlardan ayrı bir dünya tasavvurunun mümkün olabilme ihtimali ile yerel değerlerin varlığı tartışmaya açılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kahvehane, kültür, küreselleşme, gündelik hayat, boş zaman, Siirt kültürü.