Kaledibi Merasının Farklı Rakımlardaki Mera Kesimlerinin Verim ve Botanik Kompozisyonunun Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET HANCI
Danışman: Melih Okcu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışma Erzurum ili Tortum ilçesine bağlı Kaledibi mahallesinde bulunan üç farklı (I. II. ve III.) mera kesiminde yürütülmüş olup, araştırmada rakıma bağlı olarak mera kesimlerindeki botanik kompozisyon ve yem kalite değişimleri incelenmiştir. Yöntem: Çalışılacak mera alanlarını belirlemek için 2023 yılında arazi incelemesi yapılmış ve daha sonra temmuz ayında hâkim türlerin çiçeklenme döneminde botanik kompozisyonu belirlemek amacı ile etüt çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Alınan ot numuneleri laboratuvarlarda analiz edilerek, benzerlik indeksi, toprağı kaplama oranı (TKO), mera durum puanı (MDP) ve yem kalite parametleri belirlenmiştir. Benzer şekilde toprakların bazı fiziksel ve kimyasal karakterleri laboratuvarda tespit edilmiştir. Bulgular: Farklı rakımlardaki mera kesimlerinde Stipa lagascea ve Astragallus lagurus bitkileri baskın türler olarak ön plana çıkmıştır. Farklı rakımlardaki mera kesimlerinde benzerlik indeksi değerlerinin %40,62 ile %58,17 arasında değiştiği belirlenmiştir. Çalışmada düşük rakımlı olan mera kesiminde TKO ve MDP'nın azaldığı, rakımın yükselmesiyle bu oranların artış gösterdiği belirlenmiştir. Rakıma bağlı olarak mera durum ve sağlık sınıfı önemli değişimler göstermiştir. Mera kesimlerinden alınan ot örneklerinde yapılan yem kalite analizlerinde rakımdaki artışa göre kalitenin de önemli derecede arttığı tespit edilmiştir. Sonuç: Araştırmadan elde edilen veriler ışığında farklı mera kesimlerinde uygulanan mera otlatma prensiplerinin yeniden gözden geçirilerek meraların sürdürülebilirliğinin yeniden sağlanması açısından uygun otlatma programlarının düzenlemesi yerinde olacaktır. Anahtar Kelimeler: Mera, botanik kompozisyon, mera durum ve sağlığı, yem kalitesi