Sıçanlarda kemoterapik ilaçla teşvik edilmiş böbrek hasarlarına karşı oleuropein'in etkileri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MURAT EMİR

Danışman: Fatime Geyikoğlu

Özet:

Sisplatin (Sis) sık kullanılan kemoterapi ilaçlarından birisidir. Ancak Sis'e dayalı kemoterapi çoklu organ yetmezliklerine ve mortaliteye yol açabilmektedir. Oleuropein (Ole) farmakolojik açıdan önemli antioksidanlardan birisidir. Bu çalışmanın amacı, Sis ile teşvik edilmiş nefrotoksisite üzerine Ole'nin etkinliğini araştırmaktı. Bu amaçla, sıçanlar gruplara ayrıldı; kontrol, Sis intraperitonal (i.p.), Ole (50-200 mg/kg) (i.p.) ve Sis+Ole grupları. Kemoterapi ilacı ve Ole'ye maruziyetten sonra böbrek hücrelerindeki oksidatif hasarı tespit etmek için malondialdehit (MDA) düzeyi, toplam oksidatif durum/toplam antioksidan kapasite (TOD/TAK) değerlendirildi. Aynı zamanda böbreğin histolojisi farklı boyama yöntemleriyle ayrıntılı olarak incelendi. Ayrıca, kan üre azotu (BUN), ürik asit (UA) ve kreatin (KRE) seviyeleri tespit edildi. Mevcut çalışmanın bulguları, glomerüler ve tübüler hücrelerin Sis'e duyarlı olduğunu gösterdi. Böbrekte protein birikimi ve fibrözis gibi belirgin patolojik bulgular vardı. Kontrol grubuyla kıyaslandığında BUN, UA, KRE ve TOD düzeyleri Sis'ten sonra yükseldi. Diğer taraftan TAK düzeyi Sis'in etkisiyle azaldı. Ole tedavisi, normal böbrek fonksiyonunu iyileştirmek için oksidatif stresi düzeltti. Üstelik Ole böbrekte patolojik bulguları belirgin bir şekilde azalttı. Bu çalışma Ole'nin ilk kez böbrek dokusunun antioksidan sistemini restore etmek suretiyle Sis-kaynaklı toksisiteye karşı önemli koruyucu özellikler sunduğunu gösterdi. Sonuç olarak, Sis-kemoterapisine bağlı böbrek hasarlarına karşı Ole yeni doğal bir ilaç olarak teklif edildi.