Ortaokul görme engellı̇ öğrencı̇lerı̇nde beden eğı̇tı̇mı̇ ve sporun öz yeterlı̇k algısına etkı̇sı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇ (Erzurum ı̇lı̇ örneğı̇)

İLKNUR YILAR

Ortaokul görme engellı̇ öğrencı̇lerı̇nde beden eğı̇tı̇mı̇ ve sporun öz yeterlı̇k algısına etkı̇sı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇ (Erzurum ı̇lı̇ örneğı̇)

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLKNUR YILAR

Danışman: Mehmet Ertuğrul Öztürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Görme engelli öğrencilerin öz-yeterlik algılarının demografik özelliklere göre değişkenlik gösterip göstermediğini incelemek ve görme engelli öğrencilerin sportif etkinlik yapma durumu ile öz-yeterlik algısı arasındaki farklılığı incelemektir. Araştırma farklılaşma ve betimleme yöntemine dayanmaktadır. Yöntem: Araştırmanın çalışma gurubunu 2017-2018 eğitim ve öğretim yılında, Erzurum İli Görme Engelliler Ortaokulu öğrencileri oluşturmaktadır. Görme Engelliler Ortaokulu 5, 6, 7 ve 8. sınıflarında öğrenim görmekte olan yatılı 18 kız, 28 erkek öğrenci örneklem gurubunu oluşturmaktadır. Öğrencilerin demografik bilgileri araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ile elde edilmiştir. Araştırma verileri Muris (2001) tarafından geliştirilmiş olan "Çocuklar İçin Öz-yeterlik Ölçeği" ile toplanmıştır. Toplanan veriler analiz edilirken t-testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANAVO) yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada öz-yeterliğin alt boyutları olan akademik öz-yeterlik, sosyal öz- yeterlik ve duygusal öz-yeterlik alanlarının cinsiyete, yaşa, sınıf düzeyine, annenin eğitim seviyesine, babanın eğitim seviyesine, ikamet edilen yerleşim birimine, sportif aktivite yapma durmlarına, sportif aktivite yapma sürelerine, sportif aktivite yapma türlerine, sportif aktivite yapma nedenlerine göre anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Sonuç: Görme engelli öğrencilerin akademik öz-yeterlik, sosyal öz-yeterlik ve duygusal öz- yeterlikleri ile sportif aktivite yapma durumları, ne tür sportif aktivite yaptıkları, sportif aktivite yapma nedenleri ve sportif aktivite yapma sürelerine göre pozitif yönde anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Sportif aktivite yapan görme engelli öğrencilerin sportif aktivite yapmayan görme engelli öğrencilere göre daha yüksek akademik, sosyal ve duygusal öz- yeterliğe sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: öz-yeterlik, engellilik, görme engelli, spor.