Cerrahi Menopozdaki Kadınlara Roy Adaptasyon Modeline Göre Evde Verilen Eğitimin Semptom Kontrolü, Depresyon, Sosyal Destek ve Yaşam Kalitesine Etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nuran Mumcu Boğa
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Dilek KILIÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma; cerrahi menopozdaki kadınlara Roy Adaptasyon Modeline göre evde verilen eğitimin semptom kontrolü, depresyon, sosyal destek ve yaşam kalitesine etkisini saptamak amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma; ön test son test kontrol gruplu, yarı deneme modeli olarak yapılmıştır. Araştırma evrenini Samsun Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesinde selim nedenlerden TAH-BSO operasyonu uygulanmış, ameliyat öncesi menopozda olmayan evli kadınlar oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise güç analizi ile belirlenen olasılıksız rastlantısal olarak seçilen 55 kontrol, 55 deney grubunda olmak üzere toplam 110 kadın oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında, kadınların sosyodemografik özelliklerini belirleyen soru formu, MSDÖ, MÖYKÖ, BDÖ ve ÇBASDÖ kullanılmıştır. Ön test operasyondan 1 ay sonra, son test ise operasyondan 6 ay sonra uygulanmıştır. Deney grubuna aylık düzenlenen ev ziyaretlerinde menopoz semptomları değerlendirme ölçeği ve cerrahi menopoza adaptasyon formu uygulanmış, verilen eğitimde girişim materyali olarak Roy Adaptasyon Modeline göre hazırlanmış eğitim kitapçığı kullanılmıştır. İlgili form ve ölçekler araştırmacı tarafından ev ziyaretlerinde yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Bulgular: Deney grubundaki kadınların girişim sonrası bulgularına göre menopozal semptomlarının azaldığı, tüm alt boyutlarda yaşam kalitelerinin yükseldiği, depresyon puan ortalamalarının azaldığı ve sosyal destek puan ortalamalarının arttığı saptanmış ve istatistiksel olarak fark önemli bulunmuştur (p<0.05). Kontrol grubundaki kadınların son testte ön test bulgularına göre menopozal semptomlarının arttığı, tüm alt boyutlarda yaşam kalitelerinin daha olumsuz etkilendiği, depresyon puan ortalamasının arttığı ve sosyal destek puan ortalamasının azaldığı saptanmış ve istatistiksel olarak fark önemli bulunmuştur (p<0.05). Sonuç: Cerrahi menopozdaki kadınlara Roy Adaptasyon Modeline göre evde verilen eğitimin menopozal semptomları ve depresyonu azalttığı, algılanan sosyal destek ve yaşam kalitesini arrttırdığı saptanmıştır.