Fenpiroksimat Akarisitinin Lepistes Balıkları (Poecilia reticulata PETERS, 1859) Üzerine Akut Toksik Etkileri.
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nesli Doğan
Danışman: Turgay Şişman
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Fenpiroksimat (FP) meyve bahçelerinde akarlara karşı sıklıkla kullanılan bir akarisittir. Bu çalışmada FP'nin farklı konsantrasyonlarının akut toksik etkileri ergin lepistes balıkları (Poecilia reticulata PETERS, 1859) kullanılarak araştırılmıştır. Ergin lepistes balıkları 48 saat süreyle FP'nin farklı dozlarına (25, 50, 75, 100, 125 ve 150 µgl-1) maruz bırakıldı (n:10). Deneylerde akut toksisite tayini için statik yöntem kullanıldı. FP'nin 26oC'deki 48 saatlik LC50 değerleri probit analizine göre 72.821 µgl-1, Behrens Karber metoduna göre ise 73.75 µgl-1 olarak tespit edildi. Subletal maruziyetler ise 48 saatlik LC50 değerine uygun olarak gerçekleştirildi. Buna göre lepistes balıkları farklı konsantrasyonlarda (15, 25 ve 50 µgl-1) FP'ye 48 saat süreyle maruz bırakıldı. Canlı ve ölen bireylerde, felç belirtileri ve davranış anormallikleri 12 saat arayla gözlendi. FP'nin düşük konsantrasyonlarda bile düzensiz yüzme, denge kaybı ve uyuşukluk gibi anormalliklere yol açtığı tespit edildi. Karaciğer histolojisinde ise kanlanma, piknotik çekirdek, sinuzoidal dilatasyon, melanomakrofajik birikimler ve endotel dejenerasyonu gibi çeşitli patolojik hasarlar gözlendi. Histopatolojik gözlemlere ilaveten FP'nin oksidatif etkilerini belirlemek için karaciğer dokusunda biyokimyasal parametreler (Toplam Antioksidan Kapasite [TAK] ve Toplam Oksidatif Durum [TOD]) değerlendirildi. Uygulanan subletal FP dozları antioksidan aktivitede herhangi bir değişikliğe yol açmadı. Diğer taraftan, 25 ve 50 µgl-1 FP'nin oksidatif strese neden olduğu tespit edildi. Sonuç olarak, bu çalışmada FP'nin lepistes balıklarındaki balığın davranışı, karaciğer histolojisi ve biyokimyası üzerine olan olumsuz etkileri ile LC50 değerleri tespit edildi.Anahtar Kelimeler: Lepistes, fenpiroksimat, LC50, histopatoloji, antioksidan aktivite, oksidatif stres