Hadis İlminde Maklûb Hadis
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Emin Kara
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Harun ÖZÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Rivayetlerin sened ve metinlerinde gerçekleşen takdim-tehir maklûb/kalb terimiyle ifade edilmektedir. Bir hadis terimi olarak maklûb, zayıf hadis çeşitlerinden biridir. Bu hadis çeşidi ile ilgili kavramlar hicrî ikinci asrın ortalarında yani tebeu't-tâbiîn devrinde kullanılmıştır. Mütekaddimûn dönemi eserlerde takdim-tehir ve hadislerde mana rivayeti başlığı altında ele alınan maklûb hadis, müteahhirun dönemi eserlerde müstakil bir konu olarak işlenmiştir. İsnad ve metinde meydana gelen kalb, kasten veya hataen olma durumuna göre hükümde farklılık göstermektedir. Hataen meydana gelen kalb her ne kadar râvinin zabtının zayıflığına neden olsa da fazla olmadığı takdirde rivayetlerine zarar vermemektedir. Bu durumda olan bazı râvilerin rivayetleri alimlerce kabul gören Buhârî ve Müslim'in Sahihlerinde mevcuttur. Bunun yanında kasden yapılan takdim ve tehir râviyi yalancı yaptığından onun terk edilmesini gerektiren bir durumdur. Hadiste meydana gelen kalb, sadece râvinin zabtıyla alakalı değildir. Hadisin metninin takdim ve tehire uğraması manayı bozacağından metinle de yakından ilgilidir. Çünkü kalb sebebiyle hadisten yanlış bir hüküm çıkarma olasılığı çok yüksektir. Biz, tezimizde hadis ilmine göre maklûb hadisin tanımını, çeşitlerini, sebeplerini ve hükmünü incelemeye çalıştık. Konuyu örneklerle zenginleştirip daha da anlaşılır hale getirmeye çalıştık. Anahtar Kelimeler: Maklûb, Hadis, Rivayet, Sened, Metin