Duygusal tepkisellik, okula yabancılaşma ve okula bağlılık arasında okul reddinin aracı rolünün incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE PERİHAN AKSOY
Danışman: İsmail Seçer
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Ortaokul ve lise öğrencilerinde duygusal tepkisellik, okula yabancılaşma ve okula bağlılık kavramları arasında okul reddinin aracı rolünü incelemek, buna ilişkin olarak doğrudan ve dolaylı ilişkileri analiz etmek amaçlanmaktadır. Yöntem: Araştırmada duygusal tepkisellik, okula yabancılaşma ve okula bağlılık üzerinde okul reddinin aracı rolünü tespit etmek amacıyla ilişkisel tarama modelinden yararlanılmıştır. Araştırma 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Erzurum'da bulunan 6 ortaokulda ve 7 lisede öğrenim gören 940 öğrenciyle yürütülmüştür. Araştırma sürecinde normallik, homojenlik, uç değer analizi ve yapısal eşitlik modeli (YEM) kullanılarak aracı ve yordayıcı ilişkiler analiz edilmiştir. Bulgular: Uygulanan YEM'de üç farklı model test edilmiştir. Model-1, okula bağlanmayı açıklayan üç örtük değişkenli modelin iyi uyum verdiğini, duygusal tepkiselliğin pozitif yönlü, okula yabancılaşmanın negatif yönlü olarak okula bağlanmayı yordadığını göstermektedir. Okul reddinin modele eklenmesiyle birlikte doğrudan ve dolaylı etkiler (Model-2 ve Model-3) incelenmiş ve okul reddinin söz konusu değişkenler arasında kısmi aracı rolü olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Duygusal tepkiselliğin okula bağlanma üzerinde pozitif, okula yabancılaşmanın okula bağlanma üzerinde negatif, duygusal tepkiselliğin okul reddi üzerinde pozitif, okula yabancılaşmanın okul reddi üzerinde pozitif yönlü bir etkiye sahip olduğu gözlenmiştir. Bütün bu doğrudan ve dolaylı etkiler incelendiğinde okul reddi değişkeninin duygusal tepkisellik, okula yabancılaşma ve okula bağlılık arasında önemli bir düzenleyici işleve sahip olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: duygusal tepkisellik, okula yabancılaşma, okula bağlılık, okul reddi