Üniversite öğrencilerinde siber zorbalık/siber mağduriyet ile psikolojik ihtiyaçların doyumu ve güvengenlik arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Aliseydi MAHAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Muhammed ÇİFTÇİ

Özet:

Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde siber zorbalık/siber mağduriyet ile psikolojik ihtiyaçların doyumu ve güvengenlik arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmada korelasyonel araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırma evrenini Atatürk Üniversitesi'nde lisans öğrenimi gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemi ise 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Atatürk Üniversitesi'nde çeşitli fakültelerde öğrenim görmekte olan 218'ı kız 172'si erkek toplam 390 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında veri toplamak amacıyla; demografik bilgi formu, "Yenilenmiş Siber Zorbalık Envanteri", "İhtiyaç Doyumu Ölçeği" ve "Voltan Acar Kendini Belirleme Envanteri" kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesi sürecinde betimsel istatistikler yapılmış, değişkenler arası ilişkilerin belirlenmesi için ise Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi ve Doğrusal Regresyon Analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçları, üniversite öğrencilerinde siber zorbalık ve siber mağduriyet ile psikolojik ihtiyaçların doyumu ve güvengenlik arasında düşük ve orta düzeylerde anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermektedir. Psikolojik ihtiyaçların doyumu siber zorbalığı %13.4 oranında açıklarken siber mağduriyeti %10.7 oranında açıklamakta; güvengenlik siber zorbalığı %8.4 oranında açıklayıp, siber mağduriyeti ise %1.1 oranında açıklamaktadır. Ayrıca araştırma sonuçlarına göre üniversite öğrencilerinde 'yeterlilik' ve 'ilişkili olma' siber zorbalık ve siber mağduriyeti anlamlı düzeyde yordamaktadır. Sadece 'özerklik' ihtiyacının üniversite öğrencilerinde siber zorbalık ve siber mağduriyetin anlamlı bir yordayıcısı olmadığı görülmektedir. Anahtar Sözcükler: Siber zorbalık, siber mağduriyet, psikolojik ihtiyaçların doyumu, güvengenlik.