Adli Diş Hekimliğinde Cinsiyet ve Yaş Tahmininde Dental Volümetrik Tomografi Kesitsel Ölçümlerinin Kullanımı

---

Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA NUR YOZGAT İLBAŞ

Danışman: Fatma Çağlayan

Özet:

Amaç: Çalışmanın birinci amacı Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi (KIBT) görüntülerinde pulpa genişliği/diş genişliği oranını kullanarak yetişkin bireylerde yaş tahmininde bulunmaktı. İkinci amacı KIBT görüntüleri üzerinde çeşitli odontometrik ölçüm teknikleriyle cinsiyet tahmininde bulunmaktı. Materyal ve Metot: Çalışmada 2008-2021 yılları arasında bölümümüze başvuran hastalardan elde edilen KIBT görüntüleri retrospektif olarak incelenmiştir. Yaş tahmini için 175 hastanın mandibuler 1. molar dişlerinin pulpa genişlik/diş genişlik oranı hem horizontal hem de vertikal düzlemde hesaplanmıştır. Cinsiyet tahmini için 503 hastanın 43, 33 nolu dişlerinin meziodistal çapları, ilgili dişlerin pulpa odası tepesinden ve kronlarının orta üçlüsünün en geniş en distal noktasından ark genişliği ve 43,33 nolu dişler için mandibuler kanin indeksi hesaplanmıştır. Elde edilen sonuçlar istatiksel olarak analiz edilmiştir. Bulgular: Yaş tahmini için lineer regresyon analizi yapıldı. Dişlerin pulpa genişlik/diş genişlik oranı vertikal olarak %17,8 ölçüsünde, genişlik olarak ise %3,6 ölçüsünde yaşı açıklayabilmektedir. Yaşın değişimi sırasıyla % 82,2-96,4 oranında başka faktörlere bağlı olarak farklılık göstermektedir. Cinsiyete göre 43 ve 33 nolu dişlerin kanin-kanin pulpa, kanin-kanin distal, 43 md, 33 md, oran pulpa 43 ve oran pulpa 33 ortalamaları erkeklerde kadınlara göre daha yüksek olup, bu durum istatistiksel olarak önemli iken oran distal 43 ve oran distal 33 önemli bulunmamıştır. ROC analizi sonucunda duyarlılık ve seçiciliği birbirine en yakın olan noktada cut-off değeri belirlenmiş ve en dengeli 43 nolu dişin ölçümleri olduğu saptanmıştır. Sonuç: KIBT görüntüleri kullanılarak yaş tahmini için kullanılan ölçümlerin tek başına kullanılmasının yetersiz olduğu görülmüş ve bir regresyon denklemi oluşturulmamıştır. Cinsiyet tahmini için 43 ve 33 nolu dişlerin meziodistal çap ölçümlerinin adli bulgulara destek olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Adli diş hekimliği, KIBT, yaş tayini, cinsiyet tayini, diş.