Ağrı ve Çevresini Eserlerine Konu Alan Gravür Ressamları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Sanat Kuramı ve Eleştiri Anasanat Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Cihan Taşır

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Alimurat AKTEMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünyadaki kurulmuş medeniyetlerin birçoğuna baktığımızda ya Mezopotamya ya da Kafkas kökenli olduklarını görmekteyiz. Bu iki bölgenin ortasında kalan en önemli yerlerden biri de Anadolu coğrafyasıdır. Bu coğrafya içerisinde jeopolitik konum açısından Ağrı farklı bir öneme sahiptir. Bazı kutsal kitaplarda ismi geçen Ağrı Dağı, bölgenin önemli bir coğrafik yapısıdır. Haliyle bu dağın eteklerinde kurulan Bayazıt şehri önemli bir din ve ticaret merkezi olmuştur. İslamiyet'in bölgede yayılması akabinde Türklerin bölgeye hâkim olmasının ardından bu kutsaliyetliği Müslümanlar da kullanmışlardır. XVIII. yüzyıldan itibaren Osmanlının zayıflamasıyla birlikte bölge, farklı dini grupların egemenliği altındaki siyasi güçler arasında el değiştirmeye başlamıştır. 1881 Berlin anlaşmasıyla, Şark meselesinin ortaya çıkmasının ardından bölge daha da bir önem kazanmaya başlamıştır. Anadolu'nun Kafkasya'ya açılan kapısı olan bölgeyi ele geçirmek isteyen çeşitli devletler bölgenin iklim, bitki örtüsü, yer altı ve yerüstü kaynakları, etnografik ve dini yapılarını öğrenmek amacıyla çeşitli dönemlerde ajan olarak kullandıkları seyyahları bölgeye göndermişlerdir. Bölge hakkında bilgi almak için seyyahların yazılı eserlerinin yanında görsel eserlerine de önem vermişlerdir. Deforme olma açısından resim veya yağlı boya gibi çabuk deforme olan eserler yerine metal malzeme üzerine yapılan gravürlere önem vermişlerdir. Çalışmanın ana unsurunu oluşturan Ağrı ve çevresindeki gravürler hem sanatsal hem de misyonerlik açısından değerlendirme kapsamına alınmıştır.