Platon'da yönetim ahlakı

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YAVUZ DAŞDEMİR

Danışman: Osman Elmalı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Platon'un siyaset felsefesinde yönetim ahlakını idealist felsefesi temelinde ele almıştır. Platon öncesi dönemde filozofların varlık ve oluşa yönelik felsefeleri, insan üzerine yönelik Sofizm düşüncesi ve Sokrates'in ahlak anlayışından bahsedilerek Platon'un düşüncelerini geliştirmesine etkileri üzerinde durulmuştur. Platon'un idealist felsefesini ortaya çıkarmasına neden olan düşünceler aktarıldıktan sonra Platon idealizminin siyaset felsefesindeki yansıması olan ideal devletin karşısındaki bozuk yönetim şekillerine ilişkin düşünceleri ele alınmıştır. Bu yönetim şekillerinden bahsedildikten sonra Platon'un ideal devletinden genel olarak bahsedilmiştir. İdeal devleti oluşturan yöneticiler, güvenlik güçleri ve üreticiler üzerinde durularak ideal devleti meydana getirecek toplumsal ve siyasal unsurlardan oluşan devlet yapısı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu yapı içerisinde her sınıfın kendi üzerine düşen görevi layıkıyla yerine getirip başka alanlara yönelmemesinin önemine işaret edilmiştir. Platon'un ideal devletini ayakta tutan diğer önemli unsurun ise yasalar olduğu anlaşılmıştır. Bu tezde ayrıca Platon'un ideal devlette yasalara verdiği önem, sonraki dönemde ideal devleti yönetecek meclisin üzerinde bir güç haline geldiği ve ideal devleti ayakta tutan asıl unsur olduğu görülmüştür. Çalışmanın asıl konusunu oluşturan yönetim sanatını icra eden yöneticilerin nasıl ortaya çıktıklarını anlamak için aldıkları eğitimin mahiyeti üzerinde durulmuştur. Bu eğitim sonucu yetiştirilen yönetici adaylarının ne gibi ahlaki, bedensel ve akli özelliklere sahip olduklarından, ideal devlet açısından en önemli sınıf konumundaki yöneticilerin üstün meziyetleri belirtilmiştir. Platon'un siyaset felsefesi ahlak temelinde ele alındıktan sonra ideal devlette ahlakın pratiğe dökülen halinin en yüksek erdem olan adalet olduğu ortaya konulmuştur. Buna göre ideal devletteki en önemli erdemler olan ölçülülük, cesaret, dindarlık, bilgelik, aklı başındalığın sonucunda adalet erdemiyle ideal devletin ayakta duracağı değerlendirilmiştir.