Nutrisyonel riketsde oksidatif stres belirteçleri
Tezin Türü: Tıpta Yandal Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAKAN DÖNERAY
Danışman: Zerrin Orbak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZETOrganizmada normal metabolik reaksiyonlar sırasında üretilen serbestradikaller, antioksidan moleküllerle denge halindedir. Bu kritik dengenin serbestradikallerin aşırı birikimi veya antioksidanların eksikliğine bağlı olarak bozulmasısonucunda oksidatif stres oluşmaktadır. İn vitro çalışmalar, oksidatif streste aktifD vitamininin tartışmalı bir role sahip olduğunu göstermektedir. Nutrisyonelrikets daha çok D vitamini eksikliği sonucunda görülen bir hastalıktır. LiteratürdeD vitamini eksikliğinin oksidatif stres üzerinde olan etkisini inceleyen bir çalışmabulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, nutrisyonel riketsli hastalarda Dvitamini eksikliğinin oksidan ve antioksidan moleküller üzerine olan etkisiniaraştırmaktır.Nutrisyonel rikets tanısı almış 20 çocuk (12 erkek, 8 kız) çalışmaya dahiledildi. Tüm hastaların antropometrik ölçümleri normal sınırlar içindeydi vehiçbirisinin sistemik hastalık veya lokal infeksiyona ait muayene bulgusuyoktu.Tüm hastalara parenteral olarak tek doz 300.000 IU 25(OH) D ve oralolarak 10 gün boyunca 50 mg/kg/gün dozunda kalsiyum laktat verildi.Tedaviden önce ve tedaviden bir ay sonra alınan kan örneklerinde serum totalkalsiyum (Ca), fosfor (P), alkalen fosfataz (ALP), 25-hidroksivitamin D (25(OH)D), paratiroid hormon (PTH), nitrik oksit (NO), malondialdehit (MDA) veglutatyon (GSH) düzeyleri ölçüldü ve el bilek grafileri değerlendirildi.Tedaviden sonra, serum total Ca, P, 25(OH) D ve NO düzeyleri anlamlıolarak arttı (sırasıyla, p<0.001, 0.01, 0.001 ve 0.01), buna karşılık ALP ve PTHdüzeyleri anlamlı olarak azaldı (sırasıyla, p<0.05 ve 0.001). Serum MDA veGSH düzeylerinde anlamlı bir farklılık bulunmadı. Vitamin D'nin serum Ca ve Pdüzeyleri ile pozitif (sırasıyla p<0.001 ve 0.001) ve ALP ve PTH düzeyleri ilenegatif korele olduğu bulundu (sırasıyla, p<0.05, ve 0.001). NO'in serum Ca, Pve 25(OH) D düzeyleri ile pozitif (sırasıyla, p<0.01, 0.05 ve 0.01) ve PTH düzeyiile negatif korele olduğu saptandı(p<0.01).Sonuç olarak, D vitamini eksikliği organizmada oksidatif strese yolaçmamaktadır ve muhtemelen hipokalsemiye bağlı olarak NO düzeyleriniazaltmaktadır.Anahtar kelimeler: Nutrisiyonel rikets, oksidatif stres.