Kadınların jinekolojik kanserlere yönelik farkındalıkları ve erken tanı yöntemlerine yönelik davranışlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURAN ÇELEBİ

Danışman: Sonay Bilgin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma, kadınların jinekolojik kanserlere yönelik farkındalıkları ve erken tanı yöntemlerine yönelik davranışlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Tanımlayıcı olarak yapılan araştırma, Ocak 2019- Aralık 2019 tarihlerinde, Erzurum merkeze bağlı üç ilçedeki tüm Aile Sağlığı Merkez'lerinde kayıtlı olan 20-65 yaş aralığındaki 432 kadın ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan Kadın Bilgi Formu ve Jinekolojik Kanserlere Yönelik Farkındalık Ölçeği(JİKFÖ) kullanılmıştır. Veriler bilgisayar ortamında SPSS 22.00 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma etik ilkeler doğrultusunda tamamlanmıştır. Bulgular: Yapılan değerlendirmeler incelendiğinde; %40.5'inin 38 yaş ve üstünde olduğu, %23.8'inin ortaokul mezunu, %30.3'ünün 4 ve üzerinde çocuk sahibi olduğu görülmüştür. Jinekolojik Kanserler Farkındalık Ölçeğinde kadınların ölçekten aldığı ortalama toplam puan ortalaması 149.26±14.69 olarak bulunmuştur. Ayrıca Jinekolojik Kanserlerde Rutin Kontrol ve Ciddi Hastalık Algısı Farkındalığı alt boyutundan 84.29±9.49, Jinekolojik Kanser Riskleri Farkındalığı alt boyutundan 30.02±4.99, Jinekolojik Kanserlerden Korunma Farkındalığı alt boyutundan 18.68±3.14, Jinekolojik Kanserlerde Erken Tanı ve Bilgi Farkındalığı alt boyutundan 16.26±2.59 puanı almışlardır. Kadınların menapoza girme yaşı, pap smear yaptırma durumu, ailesinde ve çevresinde jinekolojik kanser bulunma durumuna göre jinekolojik kanser farkındalığı ölçeğinin tüm alt boyutları ve toplam puanı açısından gruplar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamsız olduğu saptanmıştır. Sonuç: Kadınlara erken tanı yöntemlerine yönelik eğitim verilmesi ve bilinçlendirilmesi, jinekolojik kanserlere yönelik farkındalık düzeyinin olumlu yönde etkilenmekte olduğu görülmüştür. Bu sonuç doğrultusunda, kadınlara jinekolojik kanserlere yönelik verilen eğitimlerin arttırılması ve erken tanı yöntemlerine yönelik farkındalık bilinci oluşturulması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Aile sağlığı merkezi, farkındalık, jinekoloji, kadın, kanserler