Edebiyat ve narsisizm bağlamında F. M. Dostoyevski'nin "Öteki" (Двойник) ve Yusuf Atılgan'ın "Anayurt Oteli" eserlerinin karşılaştırmalı incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Rus Dili Ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEHRA KAPLAN

Danışman: Rahman Özdemir

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda sosyal boyutuyla sıkça ele alınan narsisizm teriminin kökeni, Yunanca 'duyarsızlık' anlamına gelen 'narke' sözcüğünden gelmektedir. Bu kavramın kökeni, Yunan mitolojisinde kendi yansımasına âşık olan ve bu yüzden hayatını kaybeden Narkissos'un hikâyesine dayanır. Kendini tanımanın olumlu çağrışımlarından, kendine ölümcül bir aşk duyma seviyesine ulaşan durum, Narkissos'un kendine duyduğu sıra dışı sevgi ile ilişkilendirilir. Bu hikâye, zamanla psikolojik bir fenomeni açıklamak için kullanılır. Literatürde narsisizm, genellikle benlik ve kişiler arası ilişkiler açısından ele alınır. Ayrıca kendini aşırı önemseme, başkalarını yok sayma ve bu nedenle kişiler arası ilişkilerde sorunlar yaşama ile ilişkili olduğu öne sürülmektedir. Bu bağlamda, Rus ve Türk yazın dünyasının iki önemli ismi Dostoyevski ve Atılgan'ın psikolojik yapıt olarak kabul edilen Öteki (Двойник) ve Anayurt Oteli başkahramanlarının içsel çatışmaları ve toplumsal ilişkileri derinlemesine irdelenerek, "narsisizm" bağlamında incelememize esas alınmıştır. Karşılaştırmalı analiz metodu kullanılarak her iki eserin başkahramanı "Golyadkin" ve "Zebercet" narsisistik tutumları çerçevesinde incelerek, kahramanlar benzerlikleri ve farklılıkları hususunda değerlendirilmiştir.