Sıçanlarda parasetamol ile indüklenen akut böbrek toksisitesi üzerine amlodipinin etkilerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERDOĞAN KARATAŞ

Danışman: Elif Çadırcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Parasetamol, dünya çapında yaygın olarak kullanılan antipiretik ve analjezik ilaçtır. Kullanımın artması ve kolay erişilebilir olması toksisite riskini de beraberinde getirmektedir. Parasetamol toksisitesi hepatotoksisteye ve nefrotoksisteye neden olabilir. L tipi kalsiyum kanallarını bloke ederek vazodilatasyon oluşturan amlodipinin antiinflamatuvar ve antioksidan etkilerinin olması ve yaşlılarda renoprotektif amaçla da kullanılıyor olması parasetamolle indüklenen böbrek hasarı gibi inflamasyonla seyreden bir durumda da faydalı olabileceğini düşündürmektedir. Bu nedenle çalışmamızın amacı parasetamolle indüklenen akut böbrek hasarında L-tipi kalsiyum kanal blokerlerinden amlodipinin etkisini incelemektir. Materyal ve Metot: Çalışmamızda 5 gruptan oluşan 30 adet erkek sıçan kullanıldı. Amlodipin (oral) verildikten 1 saat sonra parasetamol (%1'lik CMC) içeren 2 ml PBS çözünen 2 g/kg parasetamol oral) verildi. Gruplar; I: Sağlıklı Kontrol grubu. 2 ml PBS oral verildi. II: 10 mg/kg Amlodipin III: Parasetamol (2g/kg) IV: 5 mg/kg Amlodipin + parasetamol V: 10 mg/kg Amlodipin+ parasetamol. Parasetamol uygulamasından 24 saat sonra sıçanlar sakrifiye edildi. Bulgular: Serum kreatinin ve üre seviyeleri parasetamol grubunda artarken, amlodipin verilen gruplarda bu parametreler düzeldi. Parasetamol grubunda, böbrekte ölçülen SOD aktivitesi ve GSH miktarları azalma gösterirken, amlodipinin bu parametreleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde düzelttiği görüldü. Aynı zamanda böbrek dokusunda MDA miktarları parasetamol grubunda yükselirken, amlodipin uygulanan gruplarda artmış olan MDA miktarlarının istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığı görüldü. Sonuç: Bu çalışma bulguları amlodipin uygulamasının, böbrekte parasetamol toksisitesine karşı koruyucu etkili olduğunu göstermiştir. Amlodipin koruyucu etkilerini oksidatif hasarı baskılayıp antioksidan aktiviteyi güçlendirerek ortaya koymuştur.