Şizofreni hastalarında bilinçli farkındalık, içselleştirilmiş damgalanma ve affetme düzeylerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, PSİKİYATRİ HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÜMİT AYAZ
Danışman: Sibel Asi Karakaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırma şizofreni hastalarında bilinçli farkındalık, içselleştirilmiş damgalanma ve affetme düzeylerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metod: Araştırmanın türü tanımlayıcı özelliktedir. Araştırmanın örneklemini Nisan 2022 - Ağustos 2022 tarihleri arasında Erzurum merkezde bulunan bir devlet hastanesi ve Toplum ruh sağlığı merkezinde bulunan 147 şizofreni hastası oluşturmuştur. Veriler, ''Sosyo-demografik Veri Formu, Bilinçli Farkındalık Ölçeği(BİFO), Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalanma Ölçeği(RHİDÖ) ve Heartland Affetme Ölçeği(HAÖ)'' ile yüz yüze doldurulmuştur. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı testler(aritmetik ortalama, standart sapma, sayı, yüzdelik, min-max), cronbach alfa iç tutarlılık testi, normallik testi ve ölçeklerin arasındaki ilişkiyi incelemek için pearson korelasyon, ölçek puanları arasındaki bağımlı bağımsız değişkenlerin test edilmesinde basit doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların BİFÖ ortalama puanı 59.42±10.14, RHİDÖ ortalama puanı 73.69±10.02, HAÖ ortalama puanı 81.47±16.72 olarak bulunmuştur. BİFÖ ile RHİDÖ puanı arasında negatif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur(p<0.05). BİFÖ ile HAÖ arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur(p<0.05). Regresyon analizine göre BİFÖ puanları HAÖ puanını anlamlı şekilde etkilemiştir(R2=0.060, F=9.247, p=0.003). BİFÖ puan ortalaması RHİDÖ puanını anlamlı şekilde etkilemiştir(R2=0.192, F=34.556, p≤0.001). Sonuç: Çalışmanın sonucunda şizofreni hastalarının bilinçli farkındalık düzeyinin orta düzeyde, içselleştirilmiş damgalanmanın orta düzeyde ve affetme eğilimin orta düzeyin üzerinde bulunmuştur. Farkındalığın artırılması içselleştirilmiş damgalanmayı azaltabileceği, affetmeyi ise olumlu yönde etkileyebileceği düşünülmektedir. Bu sonuçlar doğrultusunda şizofreni hastalarının hemşirelik bakımında farkındalıklarını artırmaya, içselleştirilmiş damgalamayı azaltmaya, affetme eğilimini artırmaya yönelik müdahalelerin önemli olduğu düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Affetme, bilinçli farkındalık, hemşirelik, içselleştirilmiş damgalanma, şizofreni