YETİŞKİN AYRILMA KAYGISI BOZUKLUĞU İLE BENLİK SAYGISI, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE ÇOCUKLUK ÇAĞI TRAVMALARININ İLİŞKİSİ

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA MERVE ŞAHİN

Danışman: Serap Sarı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Daha önce çocukluk çağına özgü bir bozukluk olarak kabul edilen ayrılma kaygısı bozukluğu, DSM-5 ile beraber yetişkin dönemde de görülen bozukluklar grubuna dahil olmuştur. Literatürde bu konuda az sayıda çalışma vardır. Bu çalışmanın amacı yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu ile bilişsel esneklik, benlik saygısı ve çocukluk çağı travmalarının ilişkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza SCID 5'e göre yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu tanısı almış 51 hasta ve yaş, eğitim, cinsiyet yönünden eşleştirilmiş 51 sağlıklı gönüllü katılmıştır. Katılımcıların sosyodemografik verilerinin alınmasının ardından; Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Bilişsel Esneklik Envanteri, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği, Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği ve Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır. Bulgular: Hamilton Anksiyete Skoru ve Hamilton Depresyon Skoru yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu olanlarda, sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı olarak yüksek bulundu. Yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu olan grup ile sağlıklı kontrol grubunun Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeğinin Duygusal İstismar, Fiziksel İhmal, Duygusal İhmal puanları ve Toplam Puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edildi. Ayrıca bu iki grup arasında Benlik Saygısı puanları, Bilişsel Esneklik Alternatifler ve Kontrol alt ölçeği ve Bilişsel Esneklik Toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulundu. Sonuç: Çalışmamızda yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu tanılı hastaların sağlıklı kontrol grubu ile kıyaslandığında benlik saygısı ve bilişsel esneklik düzeylerinin daha düşük olduğu, daha yüksek oranda çocukluk çağı travması bildirdikleri saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: yetişkin ayrılma kaygısı bozukluğu, benlik saygısı, bilişsel esneklik, çocukluk çağı travmaları