Sıçanlarda çekal ligasyon perforasyon yöntemi ile indüklenen sepsis modelinde silymarinin karaciğer dokusu üzerine etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Histoloji ve Embriyoloji Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NEVRA AYDEMİR CELEP
Danışman: Semin Gedikli
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, ÇLP uygulayarak sepsis oluşturulan sıçanlarda, ÇLP'nin indüklediği karaciğer hasarında, histolojik, immünohistokimyasal ve biyokimyasal değerlendirmeler yaparak, silymarinin koruyucu etkisinin olup olmadığı araştırıldı. Materyal ve Metot: 50 adet Sprague Dawley cinsi sıçan 5 gruba ayrıldı. Kontrol grubuna herhangi bir uygulama yapılmadı. İkinci gruba ÇLP modeli uygulandı. Üçüncü ,dördüncü ve beşinci gruplardaki sıçanlara ÇLP modeli oluşturulmadan bir saat önce oral yolla sırasıyla 50mg/kg, 100mg/kg ve 200mg/kg dozlarında silymarin verildi. Çalışmadaki bütün sıçanlar 16 saat sonra genel anestezi altında sakrifiye edildi. Sıçanların karaciğer dokuları ve kanları alınarak histolojik, immünohistokimyasal ve biyokimyasal olarak analiz edildi. Bulgular: Karaciğer dokularında yapılan histopatolojik değerlendirmeler sonucunda kontrol grubuna ait dokuların normal yapıya sahip olduğu, ÇLP grubuna ait dokularda venöz konjesyon, portal alanda inflamasyon, hepatositlerde nekroz görüldü. Tedavi gruplarında ise kontrol grubuna yakın bir durum gözlendi. İmmunohistokimyasal değerlendirmeler sonucunda ise kullanılan antikorların ( iNOS, CK18, TNF-α ve IL-6) ÇLP grubunda yoğun bir immünreaktiviteye sahip olduğu gözlemlenirken, tedavi gruplarında azalan derecelerde immünreaktivite olduğu tespit edildi. Yapılan biyokimyasal analizler sonucunda ALT, AST, ALP düzeylerinde ÇLP grubunda önemli bir artış görülürken tedavi gruplarında anlamlı derecede azalma görüldü. Sitokinlerin (TNF-ɑ, IL-1β ve IL-6) biyokimyasal analizi histolojik değerlendirmeler ile paralel olduğu sonucuna varıldı. Lipid peroksidasyonu markırı olan MDA düzeyinin ÇLP grubunda önemli derecede arttığı ancak tedavi gruplarında anlamlı derecede azalma olduğu görüldü. Antioksidan enzim (GSH, GSH-Px, SOD, CAT) aktivitelerinin ÇLP grubunda oldukça düşük olduğu ancak tedavi gruplarındaki enzim aktivitelerinin anlamlı derecede arttığı gözlemlendi. Sonuç: Elde edilen bu veriler ışığında silymarin kullanımının sepsiste mevcut karaciğer hasarını azalttığı sonucuna varıldı. Ayrıca silymarinin oksidan-antioksidan, inflamatuar-antiinflamatuar dengelere olumlu yönde katkı sağladığı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Çekal ligasyon perforasyon, Karaciğer, Sepsis, Silymarin.