Akut pankreatitli hastalarda serum periostin düzeyinin akut pankreatit şiddetini öngörmede önemi ve akut pankreatit şiddet skorlamalarıyla arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABUZER ÇEKİCİ

Danışman: Fatih ALBAYRAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akut Pankreatitli Hastalarda Serum Periostin Düzeyinin Akut Pankreatit Şiddetini Öngörmede Önemi Ve Akut Pankreatit Şiddet Skorlamalarıyla Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi Amaç: Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Hastanesi'ne başvuran akut pankreatitli hastaların serum periostin düzeyinin akut pankreatit şiddetini öngörmede önemi ve akut pankreatit şiddet skorlamalarıyla arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Hastanesi'ne 1 Ocak 2021-1 Ocak 2023 tarihleri arasında başvuran 18-90 yaş aralığındaki akut pankreatit tanılı 80 hasta dahil edildi. Çalışmaya katılan hastaların cinsiyeti, yaşı, boyu, kilosu, mesleki durumu, ek hastalık varlığı, laboratuvar inceleme sonuçları, görüntüleme bulguları kaydedilirken; alkol veya sigara kullananlar, intravenöz ilaç bağımlıları, gebe olanlar çalışma dışı bırakıldı. Araştırmaya dahil edilen hastalardan lökosit (WBC), nötrofil lenfosit oranı (NLO), ortalama platelet hacmi (MPV), amilaz, lipaz, C-reaktif protein (CRP) ile serum periostin düzeyi yatışının birinci günü, üçüncü günü ve beşinci günü ölçülerek kaydedildi. Kullanılan laboratuvar parametreleri; hastaların servis takibi esnasında gönderilen tetkiklerden arta kalan serumlardan elde edildi. Çalışmaya alınan hastalar, Revize Atlanta Skorlamasına göre hafif, orta, şiddetli akut pankreatit olacak şekilde gruplara ayrıldı. Bulgular: Çalışmamıza alınan 80 hastanın 47'si (%58,8'i) kadındı. Bütün hastaların yaş ortalaması 58,95±13,83 ve ortalama yatış süresi 5,63±2,81 gündü. Katılımcıların tamamında karın ağrısı olup; %83,8'inde görüntüleme yöntemi olarak bilgisayarlı tomografi (BT) kullanılmıştı ve %53,8'inde etiyoloji idiyopatikti. Katılımcıların Atlanta Şiddet Skoruna göre %75'i hafif şiddetliydi. Orta şiddetli akut pankreatitli hastalarda; birinci, üçüncü ve beşinci gün alınan kanlarda; WBC, NLO, CRP ortalamaları yüksek ve istatiksel olarak anlamlı saptandı (p 0.05). Takiplerde beşinci gün periostin düzeyine göre beşinci gün CRP Ortalamaları karşılaştırıldığında, beşinci gün periostin düzeyi birinci günden yüksek olanların CRP ortalamaları anlamlı olarak düşük olduğu saptandı (p<0.05). Sonuç: Akut pankreatitli hastalarda bakılan serum periostin düzeyi, akut pankreatitin şiddetini öngörmede kullanılan Revize Atlanta Skorlaması ile arasında ilişki tesbit edilemedi. Çalışmamızda serum periostin düzeyinin inflamasyon sonrası daha geç düşmeye başladığı tespit edildi. Bunun nedeninin periostinin onarım aşamasında da rol almasına bağlı olduğunu düşünüyoruz. Anahtar Kelimeler: Akut pankreatit, periostin, Revize Atlanta Skoru