"1997 - 2018 yılları arasında çocuk hematoloji-onkoloji bilim dalında idiyopatik trombositopenik purpura tanısı ile takip ve tedavi edilen hastaların retrospektif olarak değerlendirilmesi"


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖZDE DOYMUŞ

Danışman: Zuhal KESKİN SARILAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmadaki amacımız kliniğimizde takip ve tedavileri yapılmış olan idiyopatik trombositopenik purpura tanısı almış hastaların demografik verileri, laboratuvar değerleri ve tedaviye cevapları gibi özelliklerini retrospektif olarak incelendi. Yöntem: Bu çalışmada, 1 Ocak 1997 -31 Aralık 2018 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı'na başvuran ve idiyopatik trombositopenik purpura tanısı konulan 18 yaşından küçük hastaların dosyaları retrospektif olarak değerlendirildi. Bulgular: Ocak 1997-Aralık 2018 yılları arasında idiyopatik trombositopenik purpura (İTP) tanısı konulan 447 hasta saptandı. 19 hasta çalışma dışı bırakıldı, 428 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların tanı anındaki yaşı 73,6±47,9 (min-maks:1,5-204) ay idi. Akut İTP'de K/E oranı 0,87 iken; kronik İTP'de bu oran 1,07 olarak bulundu. Kronik İTP hastalarında ortalama tanı yaşı akut İTP hastalarına göre anlamlı olarak yüksek saptandı (p=0,000). Akut İTP'li hastaların başvuru anındaki ortalama trombosit sayısı kronik vakalara göre daha düşük bulundu (p=0,035). Enfeksiyon öyküsü mevcut olan hastaların daha az kronikleştiği saptandı (p=0,04). ÜSYE hikayesi olanlarda hastalık süreci daha çok akut seyretti (p=0,040). Kronik hastalarda ANA pozitifliği diğer gruplardan daha yüksekti ve istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p=0,014). Steroid ve İVİG alan hastalarda 3.gün ile tanı anındaki platelet sayıları arasındaki fark kombine tedavi alan hastalardan daha fazlaydı ve istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001). Akut, persistan ve kronik İTP hastaları karşılaştırıldığında kronik İTP'li hastalarda relaps görülme oranı daha fazlaydı ve istatiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001). İVİG verilen hastalarda relaps görülme oranı daha düşüktü ve istatistiksel anlamlı fark bulundu (p=0,045). ANA negatif olan hastaların remisyon oranları yüksekti (p=0,009). Remisyon görülen hastaların 3. ve 7. gün platelet sayıları remisyon görülmeyen hastaların platelet sayısından fazlaydı ve istatistiksel olarak arada anlamlı fark bulundu (p<0,001). Tanı yaşı, ortalama takip süresi ve 7. gün platelet değişkenlerinin kronikleşme için risk faktörü olduğu bulundu. Sonuç: İdiyopatik trombositopenik purpurası olan çocuklarda kornikleşmeye etki eden faktörlerin tanı yaşının büyük olması, kız cinsiyet, ÜSYE hikayesinin olmaması, trombosit sayısının fazla olması olduğu görüldü. Anahtar Kelimeler: İdiyopatik trombositopenik purpura, çocukluk çağı