Merzifon Şehri'nin Kuruluşu Gelişmesi ve Fonksiyonları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Coğrafya Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Muhammet Ay
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Kenan ARINÇ
Özet:''Merzifon Şehri'nin Kuruluşu, Gelişmesi ve Şehirsel Fonksiyonları'' adını taşıyan bu çalışma bir yüksek lisans tezidir. Merzifon'un şehirsel fonksiyonların gelişimi, istihdama etkileri ve bunlara bağlı olarak meydana gelen şehirleşme süreci ele alınmıştır. Ayrıca yerleşmenin tarihsel gelişimi, gelecekteki durumu hakkında akılcı öngörülerde bulunulmuştur. Merzifon, Karadeniz Bölgesinin Orta Karadeniz Bölümü'nün iç kısımlarında, Kuzey Anadolu Fayı'na bağlı hareketler sonucu oluşmuş bir depresyon sahasında, 750 metre yükseltide kurulmuştur. Yakın çevresindeki en önemli yükselti 1907 m ile sehrin kuzeyinde bulunan Tavşan Dağı'dır. Denize 110 km. uzaklıkta bulunan Merzifon'un yıllık yağışı 423 mm, yıllık ortalama sıcaklık değeri ise 11,5 0C civarındadır. Dolayısıyla nemli ile kurak iklim bölgeleri arasında geçiş sahasıdır. Ancak kurak şartların biraz daha baskın olduğu yörededir. Merzifon'da yerleşme geçmişinin MÖ 3000'lere kadar gittiğini gösteren höyükler bulunmuştur. Ancak günümüzde höyükler dışında tarihsel gelişim süreçlerine dair eserler genellikle Osmanlı dönemine aittir. Osmanlı döneminde dokumacılık sektörü ve ticari faaliyetler ile şehir yerleşmesi niteliği kazanmıştır. Fiziki ve beşeri olaylardan ciddi manada etkilense de bu özelliğini devam ettirmiş, ilk sayım devresinde 10000'nin üzerinde nüfus ile Anadolu'da birçok yerleşmeyi bile geride bırakmıştır. Verimli tarım alanlarının yanı sıra dokumacılık sektörü ve ticari fonksiyonlar ile sanayi şehri niteliği kazanan Merzifon, bu sektörün yavaş yavaş canlılığını kaybetmesiyle hizmetler sektörünün hâkim olduğu bir yerleşme haline gelmiştir. Hizmetler sektörüne, kurulan Organize sanayi Bölgesi ile sanayi sektörü de eklenmiştir. Böylece 2007 sayımı ile 50000 nüfus eşiği aşmış bir hizmetler ve sanayi şehri ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Coğrafya, Fonksiyon, Merzifon.