Erzurum'da Eğitim Aile Sağlığı Merkezlerine Başvuran 18 Yaş ve Üstü Kişilerde Tanı Konulmamış Depresyon Riskinin Araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET DOĞAN
Danışman: Kenan Taştan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Erzurum'da Atatürk Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı'na bağlı olarak faaliyet gösteren eğitim tipi aile sağlığı merkezlerine başvuran, daha önce depresyon tanısı almamış olan 18 yaş ve üstü kişilerde depresyon riskinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma; prospektif, kesitsel ve tanımlayıcı bir araştırma olup, 1 Ocak-1 Nisan 2021 tarihleri arasında eğitim tipi aile sağlığı merkezlerine başvuran 765 kişiye yapıldı. Katılımcılara Birinci Basamak İçin Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ-BB) uygulandı. Bulgular: Çalışmaya katılan kişilerin BDÖ-BB puan ortalaması 4,10±3,417'ydi (min:0, maks:21) ve % 46.4'ünün (n=355) puanı ≥4'tü. Çalışmaya katılan kişilerin yaş ortalaması 33,24±11,9'du (min:18, maks:82) ve yaş ortalamaları istatistiksel açıdan ileri derecede anlamlıydı (U=59582, p<0,001). 25-34 yaş grubu, depresyon riskinin en fazla olduğu gruptu (%38,6, n=137). Katılımcıların % 71,6'sı (n=548) kadın ve %28,4'ü (n=217) erkekti ve depresyon riski açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (X2=0,478, p=0,489). Katılımcıların %7,3'ü (n=56) ilkokul, %7,2'si (n=55) ortaokul, %15,7'si (n=120) lise, %7,2'si (n=55) ön lisans, %48,6'sı (n=372) üniversite, %9'u (n=69) yüksek lisans ve %5'i (n=38) doktora mezunuydu. Lise (%50,8, n=61), ön lisans (%54,4, n=30) ve doktora mezunlarında (%52,6, n=20) depresyon riski daha fazlaydı. Öğrenim durumu; ilkokul-ortaokul, lise-ön lisans ile üniversite mezunları ve üzeri olarak gruplandırıldığında; anlamlı fark mevcuttu (X2=6,208, p=0,045). Yapılan ileri analizde, lise-ön lisans mezunlarında depresyon riski daha fazlaydı (U=8249,5, p=0,013). Sonuç: Çalışma sonucunda katılımcıların yaklaşık yarısında depresyon riski saptanmıştır. Birinci basamak hekimlerinin, polikliniklere başvuran tüm hastalarda depresyon taraması yapmaları ve depresyon riski saptanan hastaları bir üst basamağa sevk etmeleri, erken tanı ve tedavi açısından önemlidir. Anahtar Kelimeler: Depresyon, Tarama, Birinci Basamak İçin Beck Depresyon Ölçeği, Covid-19