Kula-Salihli Jeoparkı'nı Ziyaret Eden Turistlerin Bilim Turizmi Kapsamında Seyahat Motivasyonlarının Ölçülmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Coğrafya Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NAGEHAN SELVİ UÇAN

Danışman: Çağlar Kıvanç Kaymaz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bilim turizmi, doğal, tarihi ve kültürel çekicilikleriyle öne çıkan destinasyonlar arasında önemli bir yer tutmaktadır. Her yıl milyonlarca turist, yeni yerler keşfetmek ve bilgi edinmek amacıyla bu tür destinasyonlara seyahat etmektedir. Bu bağlamda, korunan doğal alanların potansiyellerinin doğru bir şekilde belirlenmesi büyük önem taşır. Kula-Salihli UNESCO Global Jeoparkı, bilim turizmi açısından dikkat çeken bir destinasyon olup, bu çalışmada jeoparkın bilim turizmi potansiyeli incelenmiştir. Ziyaretçilerin seyahat motivasyonları ve parktaki doğal ile kültürel çekicilikler, bilim turizmi açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu çalışma, yerli turistlerin seyahat motivasyonlarını ve turist profillerini inceleyerek, bilim turizmi faaliyetlerinin etkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Nicel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilen bu araştırmada, 387 katılımcıya anket uygulanmış ve veriler SPSS-26 yazılımı ile analiz edilmiştir. Gruplar arasındaki farklılıkları belirlemek için Bağımsız Örneklemler t-Testi ve ANOVA testi kullanılmış, değişkenler arasındaki ilişkiler ise korelasyon katsayısı ile hesaplanmıştır. Korelasyon analizleri, bilim turizmi motivasyonları arasındaki ilişkileri ortaya koymuştur. Özellikle, "Aktif-Pasif Keyfi" ile "Öğrenme-Bilgi" boyutları arasında güçlü bir pozitif ilişki (r = 0.606) bulunmuştur. Ayrıca, "Heyecan- Macera" ile "Aktif-Pasif Keyfi" arasında da pozitif bir korelasyon gözlemlenmiştir. "Kaçış-Rahatlama" ile diğer motivasyon boyutları arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Bulgular, Kula-Salihli UNESCO Global Jeoparkı'nın bilim temelli sürdürülebilir turizm planlaması ve yönetimi için önemli veriler sunmaktadır. Bilim turizminin desteklenmesi, bölgenin sürdürülebilir kalkınması açısından kritik bir rol oynamaktadır. Anahtar Kelimeler: Bilim Turizmi, UNESCO, Jeopark, Jeoturizm, Seyahat Motivasyonu, Turist Profili