Sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusundaki öz yeterlikleri ile öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlerin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVGİ YILDIRIM

Danışman: Adnan Taşgın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusunda öz yeterlikleri ile öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlerin incelenmesi araştırılmıştır. Yöntem: Araştırmada nicel araştırma türlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2023-2024 Eğitim yılında, Kayseri ilinde ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri oluşmaktadır. Amaçlı örnekleme yöntemine uygun olarak ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenlerinden 460 sınıf öğretmeni bu araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacının geliştirdiği kişisel bilgi formu ve "Farklılaştırılmış öğretim öz yeterlik ölçeği" ile "Öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörler envanteri" kullanılmıştır. Verilerin analizi ve bağımsız örneklemler için t-testi, tek yönlü varyans analizi için de korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Araştırmada sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusunda öz yeterlik alt boyutlarına ilişkin algılarının bütün boyutlarda genel olarak yüksek olduğu görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusunda öz yeterliklerinin cinsiyet, yaş, mesleki deneyim, okulun konumu ve sınıf mevcutlarına göre farklılık göstermediği ancak öğrenim düzeyi ve mezun olunan bölüme göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Sınıf öğretmenlerine uygulanan ankette; öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlerle ilgili en düşük düzey, öğretmen özelliklerinde iken meslektaşlarla iletişim ve iş birliği ve öğretmen eğitimi boyutlarında orta düzeyde çıkmıştır. Ancak öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörler öğretmen özelikleri dışındaki aile ve sosyal çevre boyutu, eğitim sistemi, plan ve program etkinlikleri boyutu ve sınıfın fiziksel düzenlemeleri boyutlarında ise yüksek düzeydedir. Sınıf öğretmenlerinin öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlere ilişkin algı düzeylerinin, öğrenim düzeyleri ile mezun olunan bölüme göre farklılık göstermediği görülürken; cinsiyet, yaş, mesleki deneyim, okulun konumu ve sınıf mevcutlarına göre ise farklılık gösterdiği görülmüştür. Sonuçlar: Araştırmada sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusunda öz yeterlikleri bütün boyutlarda genel olarak yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlere ilişkin algı düzeylerinin öğrenim düzeyleri ile mezun olunan bölüme göre farklılık görülmemiştir. Ancak öğretmen özellikleri boyutunda erkek öğretmenler lehine, 31-40 yaş lehine, 11-15 yıl mesleki deneyimli öğretmenler lehine, köyde çalışan öğretmenler lehine ve sınıf mevcudu 41 ve üzeri olanlar lehine yüksek çıkmıştır. Sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim konusunda öz yeterlik düzeyleri ile öğretimi farklılaştırmayı güçleştiren faktörlere ilişkin algı düzeyleri arasında negatif yönlü ve zayıf bir ilişki olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: farklılaştırılmış, öğretim, öz yeterlik, faktörler, sınıf öğretmeni, okul