Preemptif torakal epidural analjezinin major torakotomi sonrası uzun dönemde yara yeri ağrısına etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ABDULLAH CAN
Danışman: Fuat ERDEM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Torakotomi sonrası ağrının iki haftadan daha uzun bir süre devam etmesi ?Posttorakotomi Ağrı Sendromu? olarak değerlendirilir ve %80'e varan oranlarda görülmektedir. Çeşitli yayınlarda kronik posttorakotomi ağrısının iki ay ile beş yıl arasında sürebileceği bildirilmiştir. Bu çalışmadaki amacımız; preemptif olarak yapılan torakal epidural analjezinin major torakotomi operasyonlarından sonra görülen kronik posttorakotomi ağrısı üzerine etkisini değerlendirmekti.Materyal ve Metot: Çalışmaya elektif şartlarda göğüs cerrahisi kliniğince torakotomi planlanan, 18-75 yaş arası, ASA I-II, 60 olgu dâhil edildi. Tüm olgulara operasyon başlamadan torakal 6-7 veya 7-8 aralıklardan epidural kateter takıldı. Randomize, prospektif ve çift kör olarak planlanan çalışmada olgular rastgele, her grupta 20 olgu olacak şekilde Kontrol Grubu (Grup K, n=20), İnsizyonla Sensitize Edilen Grup (Grup S, n=20) ve Preemptif Analjezi Grubu (Grup P, n=20) olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Grup K'daki olgulara epidural kataterden operasyon öncesi ve operasyon sırasında epidural analjezik ilaç uygulanmadı ve peroperatif analjezi 0.25-0.50 µgr/kg/saat remifentanil infüzyonuyla sağlandı. Grup S'deki olgulara ise peroperatif analjeziye 0.25-0.50 µgr/kg/saat remifentanil infüzyonuyla başlandı, cerrahi insizyondan 10 dakika sonra 10-15 ml %0.1 levobupivakain epidural kateterden yapıldı. Epidural enjeksiyondan 20 dakika sonra epidural analjezinin yeterli seviyeye ulaştığı düşünülerek remifentanil infüzyonu kesildi. Arteriyel tansiyon ve nabızda %20'nin üzerindeki artış yetersiz epidural analjezi olarak değerlendirildi ve çalışma dışı bırakıldı. Grup P'deki olgulara anestezi indüksiyonundan önce insizyon dermatomunun 2 dermatom üst ve alt seviyelerinde (Torakal 4-10 arasında) analjezi sağlanacak şekilde 10-15 ml %0.1 levobupivakain preemptif olarak epidural kateterden yapıldı ve analjezinin yeterliliği sıcak-soğuk testi uygulanarak tespit edildi. Her 45 dakikada bir tekrarlanan 10 ml %0.1 levobupivakain enjeksiyonu ile peroperatif analjezi sağlandı. Tüm gruplardaki olgulara operasyon bitiminden hemen önce, 3 mg morfin + 50 µgr fentanil içeren 15 ml epidural mayi postoperatif analjezi amacıyla yapıldı. Postoperatif 48 saat boyunca epidural analjezik mayi 12 saat aralıklarla yapıldı ve VAS skoru ?3 olan olgularda ek doz uygulandı.Olguların ağrıları postoperatif 1., 4., 24. ve 48. saatte, taburcu olmadan önce ve 1., 3. ve 6. aylarda ?Vizüel Analog Skala (VAS)? kullanılarak değerlendirildi. Olguların memnuniyetleri ?Hasta Memnuniyet Skalası? kullanılarak taburcu olduklarında ve postoperatif 6. ayda değerlendirildi.Bulgular: Olguların erken dönem ağrıları karşılaştırıldığında postoperatif 1., 4., 24. ve 48. saatlerde, taburcu olduklarında VAS skorları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak bir fark görülmedi (p>0.05). 6. ayda Grup K'da 6 (%30), Grup S'de 5 (%25) ve Grup P'de 4 (%20) olguda VAS skoru ?3 olarak bulundu (p>0.05). Postoperatif 1., 3. ve 6. aylardaki kronik ağrı açısından da her üç grup arasında istatistiksel bir fark yoktu (p>0.05). Hasta Memnuniyeti Skorları karşılaştırıldığında taburcu olduğu dönemde ve postoperatif 6. ayda her üç grup arasında istatistiksel bir farklılık görülmedi (p>0.05).Sonuç: Major torakotomi operasyonlarından sonra kronik posttorakotomi ağrısının önlenmesinde ya da azaltılmasında torakal epidural analjezinin preemptif olarak insizyondan önce uygulanmasının intraoperatif veya postoperatif başlanan torakal epidural analjeziye etkin bir üstünlüğünün olmadığını düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Preemptif Epidural Analjezi, Torakotomi, Kronik Ağrı.?