Komposta İlave Edilen Bakteri, Organik Gübre Ve Bunların Karışımlarının Agaricus Bisporus Mantarının Verim Ve Kalitesi Üzerine Etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELEK EKİNCİ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Atilla DURSUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi'ne ait Mantar İşletmesinde 2008-2010 yılları arasında yürütülen bu çalışmada komposta ilave edilen bakteri, organik gübre ve bunların karışımlarının Agaricus bisporus mantarının verim ve kalite unsurları üzerine etkileri araştırılmıştır. Çalışmada, standart katkılı kompost (ST, Kontrol), ST+B (Bacillus subtilis ve Bacillus megatorium bakteri ırkları), ST+OG (organik gübre) ve ST+OG+B şeklinde oluşturulan kompost reçeteleri kullanılmıştır. Araştırma sonunda kompost özelliklerinden pH, nem, kuru madde, C, N ve C/N bakımından uygulamalar arasındaki farkın önemli olmadığı, kül miktarı ve mineral madde içerikleri bakımından ise önemli olduğu belirlenmiştir. ST+OG ve ST+OG+B kompost reçetelerinde misel gelişiminin daha kısa sürede gerçekleştiği tespit edilmiştir. Ortalama verilere göre toplam verimin en yüksek ST+OG (1167,28 g/8kg torba) uygulamasında olduğu, ST+OG+B uygulamasında da 1084,19 g/8kg torba olan toplam verimin en düşük ST (923,82 g/8kg torba) uygulamasına olduğu tespit edilmiştir. Ortalama mantar ağırlığı, şapka çapı, şapka boyu, şapka ağırlığı, sap çapı ve sap ağırlığı bakımından en yüksek değerlerin ST+OG+B uygulamasında olduğu, sap boyu, %KM, pH, kül, azot ve kuru maddedeki protein açısından ise uygulamaların etkisinin istatistiksel olarak önemli olmadığı belirlenmiştir. Mantar mineral madde içeriği bakımından ise uygulamaların etkisi değişkenlik göstermiştir. Taze mantardaki protein oranı en yüksek ST+OG (5,63 mg/g) uygulamasında en düşük ise ST (5,37 mg/g) uygulamasında elde edilmiş, ST+B ve ST+OG+B uygulamalarında da protein miktarı kontrole göre daha yüksek bulunmuştur. En yüksek peroksidaz ve süperoksit düsmütaz enzim aktiviteleri ST (sırasıyla 306,67 eu/g ve 762,00 eu/g) uygulamasından, katalaz aktivitesi ise ST+OG (275,72 eu/g) uygulamasından elde edilmiştir. Çalışmada ayrıca komposta eklenen Bacillus subtilis (OSU-142) ve Bacillus megatorium (M3) yoğunluğunun misel ekiminden sonra arttığı, misel sarma ve mantar oluşumu sırasında azalma gösterdiği tespit edilmiştir. Bu azalış M3 bakteri türünde devam ederken, OSU-142 bakteri türünde hasat süresinde tekrar bir artışın olduğu belirlenmiştir.